ΕΦΚΑ: Νέοι επανυπολογισμοί σε παλιές συντάξεις – Μειώσεις και επιστροφές χρημάτων αντί για αυξήσεις
Ποιους αφορά η διαδικασία και γιατί διαψεύδονται οι προσδοκίες του νόμου Βρούτση
Σε επαναληπτικούς επανυπολογισμούς συντάξεων που είχαν απονεμηθεί πριν τον Μάιο του 2016 προχωρά ο ΕΦΚΑ, χωρίς ωστόσο να προκύπτουν αυξήσεις για τους συνταξιούχους. Αντιθέτως, σε αρκετές περιπτώσεις διαπιστώνονται λανθασμένες αυξήσεις προηγούμενων ετών, με αποτέλεσμα οι συντάξεις να μειώνονται και να ζητούνται επιστροφές χρημάτων, ακόμη και αναδρομικά.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις προσδοκίες που είχαν καλλιεργηθεί μετά την ψήφιση του νόμου 4670/2020 (νόμος Βρούτση), ο οποίος προέβλεπε βελτιωμένα ποσοστά αναπλήρωσης για όσους είχαν πολλά έτη ασφάλισης. Στην πράξη, ωστόσο, οι νέοι επανυπολογισμοί δεν οδηγούν σε αυξήσεις, αλλά σε διορθώσεις προς τα κάτω.
Ποιες κατηγορίες συνταξιούχων επηρεάζονται
Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι μειώσεις αφορούν κυρίως ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων, όπως:
-
εργαζόμενους σε βαρέα και υπερβαρέα επαγγέλματα,
-
οικοδόμους,
-
εργαζόμενους σε στοές και ορυχεία,
-
-
προσωπικό βαριάς βιομηχανίας,
-
υπαλλήλους της ΔΕΗ, όπως εναερίτες και εργαζόμενους σε σταθμούς παραγωγής.
Για τους συνταξιούχους αυτών των κατηγοριών, οι νέοι υπολογισμοί γίνονται με διαφορετικές παραμέτρους από εκείνες που είχαν εφαρμοστεί αρχικά, οδηγώντας σε χαμηλότερα ποσά.
Μειώσεις για αναπήρους και συγγενείς τους
Ιδιαίτερα ευάλωτη εμφανίζεται η κατηγορία των αναπήρων που έχουν λιγότερα έτη ασφάλισης ή συνταξιοδοτήθηκαν χωρίς τα «συμβατικά» χρόνια εργασίας. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού, οι συντάξεις τους επανεκτιμώνται με αυστηρότερα δεδομένα, γεγονός που οδηγεί σε μειώσεις.
Παράλληλα, μειώσεις καταγράφονται και για συγγενείς αναπήρων –γονείς, αδέλφια και συζύγους– που είχαν συνταξιοδοτηθεί με 25 έτη ασφάλισης. Οι συντάξεις τους επανυπολογίζονται με νέα βάση και νέα όρια ηλικίας, τα οποία σε ορισμένες περιπτώσεις αυξάνονται από τα 55 στα 62 έτη, με άμεση επίπτωση στο τελικό ποσό.
Αναδρομικός επανυπολογισμός στις συντάξεις χηρείας
Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι συντάξεις χηρείας, οι οποίες επανυπολογίζονται αναδρομικά με βάση τον νόμο 4387/2016 (νόμος Κατρούγκαλου). Το ποσοστό χηρείας υπολογίζεται πλέον σε μικρότερη συνταξιοδοτική βάση, με αποτέλεσμα οι δικαιούχοι να λαμβάνουν σημαντικά χαμηλότερα ποσά.
Πρόκειται για τη μοναδική περίπτωση όπου ο νόμος Κατρούγκαλου εφαρμόζεται αναδρομικά εις βάρος παλαιών συνταξιούχων, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις.
Τι συμβαίνει με την «προσωπική διαφορά»
Στο πλαίσιο των επανυπολογισμών, η λεγόμενη «προσωπική διαφορά» του 2019, η οποία είχε αποτρέψει τότε γενικές περικοπές, σε πολλές περιπτώσεις εξαφανίζεται ή μετατρέπεται σε πραγματική μείωση. Έτσι, συνταξιούχοι που θεωρούσαν ότι το εισόδημά τους είχε «θωρακιστεί», βλέπουν πλέον καθαρές απώλειες.
Ανησυχία στους συνταξιούχους
Οι νέοι επανυπολογισμοί δημιουργούν έντονη ανησυχία, καθώς δεν συνοδεύονται από αυξήσεις αλλά από μειώσεις και απαιτήσεις επιστροφών χρημάτων. Το τοπίο παραμένει θολό για χιλιάδες παλαιούς συνταξιούχους, οι οποίοι καλούνται να αντιμετωπίσουν νέες περικοπές σε μια περίοδο αυξημένου κόστους ζωής.
-
