Φαρμακοποιοί θέτουν καίρια ερωτήματα για την ασφάλεια των σκευασμάτων που διακινούνται μέσω εταιρειών ταχυμεταφορών, ειδικά κάτω από τις ιδιαίτερες κλιματολογικές συνθήκες της Ελλάδας
Σε τροχιά σύγκρουσης μπαίνει ο φαρμακευτικός κλάδος, μετά την απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) για τη διάθεση των Μη Συνταγογραφούμενων Φαρμάκων (ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ) σε eshops.
Η απόφαση του ΔΕΕ κρίνει ασύμβατη με το κοινοτικό δίκαιο την καθολική απαγόρευση της εξ αποστάσεως πώλησης των ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ στην Ελλάδα, ανοίγοντας τον δρόμο για τη διακίνησή τους μέσω των eshops και προκαλώντας την αντίδραση του φαρμακευτικού κλάδου.
Τα ΜΗΣΥΦΑ (Μη Συνταγογραφούμενα Φάρμακα) είναι σκευάσματα για τα οποία δεν απαιτείται ιατρική συνταγή, όπως για παράδειγμα τα κοινά αναλγητικά (παρακεταμόλη), τα σιρόπια για τον βήχα, τα αντιφλεγμονώδη και τα ρινικά σπρέι.
Η ετυμηγορία του ΔΕΕ προέκυψε μετά από προσφυγή (υπόθεση του Φαρμακείου YZ & ΣΙΑ O.E.) με στόχο την αίτηση ακυρώσεως της ελληνικής υπουργικής απόφασης που περιόριζε αυστηρά την ψηφιακή διάθεση των φαρμάκων αυτών.
Το κοινοτικό δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το άρθρο 85γ της οδηγίας 2001/83 επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να εξασφαλίζουν τη δυνατότητα διαδικτυακής πώλησης όλων των φαρμάκων για τα οποία δεν απαιτείται ιατρική συνταγή, τονίζοντας ότι οι εθνικοί περιορισμοί για λόγους δημόσιας υγείας δεν μπορούν να ισοδυναμούν με ουσιαστική απαγόρευση.
Στάση αναμονής από τον ΠΦΣ και «βλέμματα» προς το Μαξίμου
Παρά το ξεκάθαρο σκεπτικό του ευρωπαϊκού δικαστηρίου, η ηγεσία του κλάδου επιχειρεί να υποβαθμίσει την αμεσότητα των αλλαγών. Σύμφωνα με πληροφορίες του iatropedia.gr, ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος (ΠΦΣ) κρατά στάση αναμονής, καθώς ελπίζει πώς δεν θα εφαρμοστεί η νέα αυτή απόφαση, με πρωτοβουλία της ελληνικής κυβέρνησης.
Ο πρόεδρος του ΠΦΣ, Απόστολος Βαλτάς, σε δηλώσεις του στον «Φαρμακευτικό Κόσμο» υποστηρίζει πώς «τον τελικό λόγο θα τον έχει η ελληνική κυβέρνηση», ποντάροντας στα περιθώρια ελιγμών και στους όρους ελέγχου που μπορεί να θεσπίσει το υπουργείο Υγείας.
«Το φάρμακο δεν είναι εμπόρευμα»
Στον αντίποδα, οι τόνοι της κριτικής από την περιφέρεια είναι ιδιαίτερα οξείς, με τον Φαρμακευτικό Σύλλογο Λάρισας να παίρνει ξεκάθαρη θέση μάχης.
Σε μια μακροσκελή και συναισθηματικά φορτισμένη ανακοίνωση, που υπογράφουν ο πρόεδρος Αθανάσιος Κουτσούκης και η γραμματέας Αθηνά Κουκουφλή, οι φαρμακοποιοί της Λάρισας στρέφονται κατά της λογικής της αγοράς και των τεχνοκρατών που, όπως αναφέρουν, «έχουν πλέον άποψη για το πώς πρέπει να διακινούνται τα φάρμακα», παραγκωνίζοντας τους ίδιους τους επιστήμονες.
«Εμείς, όταν βρισκόμασταν στα αμφιθέατρα και στα εργαστήρια της φαρμακευτικής σχολής, δεν μάθαμε να αντιμετωπίζουμε το φάρμακο ως “εμπορικό προϊόν”. Δεν μάθαμε να το ξεχωρίζουμε σε “κερδοφόρο, υψηλού κόστους, lifestyle», ελεύθερης αγοράς» ή ηλεκτρονικής διακίνησης». […] Μάθαμε με μια φράση: ότι το φάρμακο δεν είναι εμπόρευμα», αναφέρουν.
Ο Σύλλογος κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τη δημόσια υγεία, υπογραμμίζοντας ότι σκευάσματα όπως αντιφλεγμονώδη, σιρόπια, κολύρια και δερματολογικές κρέμες έχουν σαφή φαρμακολογική δράση και μπορούν να προκαλέσουν επικίνδυνες αλληλεπιδράσεις αν χορηγούνται χωρίς επιστημονική εποπτεία.
Χαρακτηρίζουν δε τη στροφή προς το ηλεκτρονικό εμπόριο ως μια «σοβαρά λανθασμένη κατεύθυνση» που υποτάσσει τη δημόσια υγεία στις επιταγές των Βρυξελλών.
«Η πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που ανοίγει ακόμη περισσότερο το δρόμο για τη διάθεση ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. μέσω διαδικτύου, χωρίς άμεση επαφή φαρμακοποιού – ασθενή, αποτελεί κατά τη γνώμη μας μία σοβαρά λανθασμένη κατεύθυνση. Μία ακόμη απόφαση όπου η λογική της “ελεύθερης αγοράς”, της διακίνησης εμπορευμάτων και των κανόνων του ηλεκτρονικού εμπορίου επιχειρεί να υπερισχύσει απέναντι στη φαρμακευτική φροντίδα και στη δημόσια υγεία», τονίζουν οι Φαρμακοποιοί της Λάρισας.
Κίνδυνος αλλοίωσης των φαρμακευτικών σκευασμάτων μέσω εταιρειών courier
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις πρακτικές προεκτάσεις της απόφασης, με τους φαρμακοποιούς να θέτουν καίρια ερωτήματα για την ασφάλεια των σκευασμάτων που διακινούνται μέσω εταιρειών ταχυμεταφορών, ειδικά κάτω από τις ιδιαίτερες κλιματολογικές συνθήκες της Ελλάδας.
«Η αποστολή φαρμάκων μέσω courier και η παράδοσή τους σε θυρίδες παραλαβής (“locker boxes”), ιδιαίτερα σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών όπως αυτές της ελληνικής πραγματικότητας, δημιουργεί σοβαρότατα ζητήματα ασφάλειας και ποιότητας. Ποιος ελέγχει τις συνθήκες φύλαξης; Ποιος ενημερώνει τον ασθενή; Ποιος αξιολογεί αν υπάρχει αλληλεπίδραση ή κατάχρηση; Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν το φάρμακο αντιμετωπίζεται σαν οποιοδήποτε ηλεκτρονικό πακέτο; Η απάντηση είναι απλή: κανείς.»
Οι φαρμακοποιοί της Λάρισας δεν περιορίζουν τα βέλη τους μόνο στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, αλλά αφήνουν αιχμές και για την ηγεσία του συνδικαλιστικού τους οργάνου, τονίζοντας ότι οι εκπρόσωποι του κλάδου οφείλουν να είναι «εκπρόσωποι των φαρμακοποιών προς την πολιτεία – όχι εκπρόσωποι της εκάστοτε κυβέρνησης προς τους φαρμακοποιούς».
Καταλήγοντας, καλούν την ελληνική κυβέρνηση να θωρακίσει το λειτούργημά τους, ξεκαθαρίζοντας ότι η κοινωνία βγαίνει χαμένη από αυτή την εξέλιξη, καθώς στερείται την άμεση πρόσβαση στον επιστήμονα υγείας.
