Οι έλεγχοι αφορούν το σύνολο των κλάδων οικονομικής δραστηριότητας
Εντατικούς και στοχευμένους ελέγχους στους χώρους εργασίας πραγματοποιεί η Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας, με την αυξημένη δραστηριότητα κατά τη θερινή περίοδο να φέρνει στο επίκεντρο την τήρηση της εργατικής νομοθεσίας.
Αυξάνονται συνεχώς οι έλεγχοι
Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην τήρηση των ωραρίων, στην καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας, στην εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας, αλλά και στην προστασία της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων.
Για τον σχεδιασμό των ελέγχων αξιοποιούνται στοιχεία και εργαλεία ανάλυσης κινδύνου, ώστε οι ελεγκτικές δράσεις να κατευθύνονται σε επιχειρήσεις και κλάδους όπου εντοπίζονται οι μεγαλύτερες ανάγκες συμμόρφωσης.
Παράλληλα, η αξιοποίηση νέων τεχνολογικών εργαλείων ενισχύει την επιχειρησιακή δυνατότητα της Αρχής, επιτρέποντας τη διενέργεια περισσότερων αλλά και ποιοτικότερων ελέγχων.
Η ενισχυμένη ελεγκτική δραστηριότητα αποτυπώνεται και στα επίσημα στοιχεία της Επιθεώρησης Εργασίας.
Σύμφωνα με την έκθεση απολογισμού για το 2025, οι έλεγχοι παρουσιάζουν σταθερή ανοδική πορεία τα τελευταία χρόνια:
- Το 2022 πραγματοποιήθηκαν 65.286 έλεγχοι.
- Το 2023 πραγματοποιήθηκαν 74.031 έλεγχοι.
- Το 2024 πραγματοποιήθηκαν 79.290 έλεγχοι.
- Το 2025 πραγματοποιήθηκαν 82.233 έλεγχοι.
Αξιοσημείωτο είναι, επίσης, ότι κατά την περίοδο 2023-2025 καταγράφηκε διαρκής υπέρβαση των ετήσιων στόχων που είχαν τεθεί, γεγονός που, σύμφωνα με αρμόδια στελέχη της Ανεξάρτητης Αρχής, αποτυπώνει την ενίσχυση της επιχειρησιακής της δυναμικότητας και την εντονότερη παρουσία των Επιθεωρητών στους χώρους εργασίας.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, από τον Ιανουάριο έως και τον Ιούνιο, πραγματοποιήθηκαν συνολικά 41.486 έλεγχοι, επιβλήθηκαν 8.690 κυρώσεις, ενώ το συνολικό ύψος των προστίμων ανήλθε σε 25.572.413 ευρώ.
Αναλυτικά, οι Επιθεωρητές Εργασιακών Σχέσεων πραγματοποίησαν 23.636 ελέγχους, από τους οποίους προέκυψαν 6.227 κυρώσεις. Το συνολικό ύψος των προστίμων που επιβλήθηκαν από τους συγκεκριμένους ελέγχους ανήλθε σε 21.324.160 ευρώ.
Την ίδια περίοδο, οι Επιθεωρητές Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία πραγματοποίησαν 14.434 ελέγχους, με 2.067 κυρώσεις και πρόστιμα συνολικού ύψους 2.690.584 ευρώ.
Παράλληλα, οι Ειδικοί Επιθεωρητές πραγματοποίησαν 3.416 ελέγχους, από τους οποίους προέκυψαν 396 κυρώσεις, ενώ τα πρόστιμα ανήλθαν σε 1.557.669 ευρώ.
«Στοχευμένοι οι έλεγχοι, με έμφαση στον τουρισμό»
Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο αναπληρωτής διοικητής της Επιθεώρησης Εργασίας, Χαράλαμπος Βούρτσης, επισημαίνει ότι οι έλεγχοι σχεδιάζονται με βάση τα συμπεράσματα των προηγούμενων ετών, αλλά και τη συσσωρευμένη εμπειρία της Αρχής. Ιδιαίτερα κατά τη θερινή περίοδο, όπως αναφέρει, προτεραιότητα δίνεται σε κλάδους που συνδέονται με τις υπηρεσίες του τουρισμού και δραστηριοποιούνται σε περιοχές με υψηλή τουριστική ένταση.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι έλεγχοι επικεντρώνονται στην τήρηση των χρονικών ορίων εργασίας, στην αντιμετώπιση της μη δηλωμένης απασχόλησης και στην εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας.
Ο σχεδιασμός των ελέγχων γίνεται βάσει ανάλυσης κινδύνου, με αξιοποίηση στοιχείων από το Πληροφοριακό Σύστημα «ΕΡΓΑΝΗ», αλλά και πληροφοριών που προκύπτουν από καταγγελίες εργαζομένων ή συνδικαλιστικών φορέων. Όπου διαπιστώνονται παραβάσεις και μη συμμόρφωση με την εργατική νομοθεσία, επιβάλλονται οι προβλεπόμενες διοικητικές κυρώσεις.
Ο κ. Βούρτσης υπογραμμίζει, παράλληλα, ότι καθοριστικό ρόλο στην αποτελεσματικότητα των ελέγχων διαδραματίζει η αυξημένη επιχειρησιακή απόδοση των Επιθεωρητών Εργασίας, σε συνδυασμό με τη χρήση νέων τεχνολογικών εργαλείων.
Όπως σημειώνει, τα νέα εργαλεία επιτρέπουν τη διενέργεια περισσότερων και ταυτόχρονα ποιοτικότερων ελέγχων. «Η Επιθεώρηση Εργασίας παραμένει σε εγρήγορση και στοχεύει στη συνεχή ενίσχυση της συμμόρφωσης με την εργατική νομοθεσία, με διαφάνεια και αποτελεσματικότητα», τονίζει ο αναπληρωτής διοικητής.
Πού επικεντρώνονται οι έλεγχοι
Οι Περιφερειακές Διευθύνσεις Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων και τα τοπικά τμήματά τους επικεντρώνουν τη δράση τους στην πρόληψη και αντιμετώπιση της παραβατικότητας στον τομέα των εργασιακών σχέσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στην καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας.
Οι έλεγχοι αφορούν το σύνολο των κλάδων οικονομικής δραστηριότητας, με προτεραιότητα στις επιχειρήσεις που παρουσιάζουν υψηλό δείκτη κινδύνου παραβατικότητας.
Παράλληλα, στο μικροσκόπιο μπαίνουν επιχειρήσεις που δεν έχουν ελεγχθεί κατά την τελευταία τριετία, καθώς και επιχειρήσεις στις οποίες έχουν εντοπιστεί παραβάσεις στο παρελθόν. Μέσω της ανάλυσης κινδύνου εξετάζεται κατά πόσο οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις έχουν συμμορφωθεί με τη νομοθεσία ή αν έχουν υποπέσει εκ νέου σε παραβάσεις.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στις εποχικές επιχειρήσεις, λόγω της αυξημένης δραστηριότητάς τους κατά τους θερινούς μήνες.
Στον σχεδιασμό των ελέγχων περιλαμβάνονται επίσης κλάδοι στους οποίους απασχολούνται αποσπασμένοι εργαζόμενοι ή πολίτες τρίτων χωρών. Στόχος είναι η προστασία των συγκεκριμένων εργαζομένων από πιθανές συνθήκες εργασιακής εκμετάλλευσης.
Παράλληλα, οι έλεγχοι εστιάζουν σε επιχειρήσεις στις οποίες εφαρμόζεται ή πρόκειται να εφαρμοστεί το σύστημα της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας.
Αυξημένη ελεγκτική παρουσία προβλέπεται, επίσης, στον κλάδο των υπηρεσιών διανομής και μεταφοράς, όπου απασχολούνται εργαζόμενοι διανομείς δικύκλων μοτοσικλετών, καθώς και στο χονδρικό εμπόριο, με εξαίρεση το εμπόριο μηχανοκίνητων οχημάτων και μοτοσικλετών.
Έλεγχοι και για την απασχόληση ανηλίκων
Στο στόχαστρο των ελεγκτικών μηχανισμών βρίσκονται ακόμη γεωγραφικές περιοχές και κλάδοι οικονομικής δραστηριότητας όπου καταγράφονται υψηλά επίπεδα απασχόλησης ανηλίκων.
Παράλληλα, στοχευμένοι έλεγχοι πραγματοποιούνται σε σημεία όπου υπάρχει αυξημένη πιθανότητα εργασιακής εκμετάλλευσης, καθώς και σε μεγάλα κατασκευαστικά έργα. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται, επομένως, όχι μόνο στην καταστολή των παραβάσεων αλλά και στην πρόληψη φαινομένων που μπορεί να οδηγήσουν σε καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων.
Από την πλευρά τους, οι Περιφερειακές Διευθύνσεις Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, μαζί με τα τοπικά τμήματα που υπάγονται σε αυτές, πραγματοποιούν ελέγχους για την τήρηση του θεσμικού πλαισίου σχετικά με την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων. Μεταξύ άλλων, ελέγχεται η εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου που αφορά τα δικαιώματα των εργαζομένων με αναπηρία.
Παράλληλα, πραγματοποιούνται έλεγχοι σε επιχειρήσεις για την εφαρμογή των προβλέψεων σχετικά με τη θερμική καταπόνηση, ζήτημα που αποκτά ιδιαίτερη σημασία κατά τους θερινούς μήνες και σε συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών.
Οι Ειδικοί Επιθεωρητές
Τέλος, οι έλεγχοι της Υπηρεσίας Ειδικών Επιθεωρητών Εργασίας επικεντρώνονται κυρίως σε συγκεκριμένους κλάδους στους οποίους εντοπίζονται αυξημένες ανάγκες ελέγχου.
Στο πεδίο δράσης τους περιλαμβάνονται:
- κατασκευές και τεχνικά έργα,
- καταλύματα,
- επιχειρήσεις εστίασης,
- εταιρείες προσωρινής απασχόλησης.
Η αυξημένη ελεγκτική δραστηριότητα, σε συνδυασμό με την αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και την ανάλυση κινδύνου, διαμορφώνει ένα πιο στοχευμένο μοντέλο ελέγχων, με την Επιθεώρηση Εργασίας να δίνει έμφαση στους κλάδους και τις επιχειρήσεις όπου οι πιθανότητες παραβατικότητας θεωρούνται υψηλότερες.
