Έχει ολοκληρωθεί περίπου το 60% των βυθομετρικών ερευνών, απομένει όμως το δυσκολότερο 40%, στο οποίο βρίσκεται και το πλέον ευαίσθητο τμήμα της διαδρομής, νοτίως της Κάσου
Η συνεννόηση και η NAVTEX
Εδώ και σχεδόν έναν μήνα οι επαφές γίνονται στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο. Οι πληροφορίες λένε ότι περί τις 15 Αυγούστου Κυριάκος Μητσοτάκης, Εμανουέλ Μακρόν και Νίκος Χριστοδουλίδης είχαν απευθείας επικοινωνίες για την επανεκκίνηση του έργου. Η κινητικότητα είχε αρχίσει νωρίτερα και εντάθηκε μετά την είσοδο της Meridiam στον GSI, με το βάρος να πέφτει πλέον στο κρίσιμο επιχειρησιακό σκέλος.
Εκεί κουμπώνει το τετ α τετ Μητσοτάκη–Μακρόν. Το Μέγαρο Μαξίμου ανακοίνωσε ότι οι δύο ηγέτες συζήτησαν «τα επόμενα βήματα» για την υλοποίηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου μετά την είσοδο της Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου.
Το προσωπικό ενδιαφέρον του Μακρόν για το project δεν είναι καινούργιο. Στην τελετή της 5ης Αυγούστου ο επικεφαλής της Meridiam, Thierry Déau, τον είχε χαρακτηρίσει μεγάλο υποστηρικτή του GSI, αποκαλύπτοντας ότι ο Γάλλος Πρόεδρος τον καλεί «κάθε μέρα» για το καλώδιο. Είχε προηγηθεί η επίσκεψη Μακρόν στην Αθήνα, μετά την οποία οι επαφές που οδήγησαν στη συμφωνία με τη Meridiam απέκτησαν νέα ώθηση.
Στην πράξη, Meridiam και Nexans καλούνται τώρα να κλειδώσουν τις τελευταίες επιχειρησιακές λεπτομέρειες, ώστε να ακολουθήσει νέα NAVTEX από την Αθήνα και να ξαναβγούν τα ερευνητικά πλοία στη θάλασσα. Ο σχεδιασμός τοποθετεί την επανέναρξη των ερευνών μέσα στο φθινόπωρο.
Στην ευρύτερη ατζέντα του Ελιζέ βρέθηκαν επίσης η Ανατολική Μεσόγειος, το Ιράν και η Μέση Ανατολή, ενώ ο πρωθυπουργός έθεσε τις επιπτώσεις της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ στο ενεργειακό κόστος και την ανάγκη ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών.
Το δύσκολο 40% και η Κάσος
Περίπου το 60% των βυθομετρικών ερευνών έχει ήδη ολοκληρωθεί. Απομένει όμως το δυσκολότερο 40%, στο οποίο βρίσκεται και το πλέον ευαίσθητο τμήμα της διαδρομής, νοτίως της Κάσου. Εκεί, το καλοκαίρι του 2024, οι εργασίες του Ievoli Relume είχαν προκαλέσει την κινητοποίηση τουρκικών πολεμικών πλοίων, με την Άγκυρα να επικαλείται αξιώσεις στη βάση του τουρκολιβυκού μνημονίου.
Αυτή τη φορά οι ισορροπίες είναι διαφορετικές. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάζεται οι έρευνες που απομένουν να μην πραγματοποιηθούν από την ιταλική NextGeo, αλλά να ανατεθούν σε γαλλική εταιρεία ή κοινοπραξία. Απόφαση δεν έχει ακόμη ληφθεί. Στη Λευκωσία, μάλιστα, αναφέρουν ότι ένα γαλλικό ερευνητικό πλοίο θα έχει την πολιτική στήριξη της γαλλικής κυβέρνησης.
Εάν αυτό προχωρήσει, το γαλλικό αποτύπωμα θα φτάσει μέχρι το πλέον ευαίσθητο στάδιο του GSI: Meridiam με 66% στην επένδυση, Nexans στην κατασκευή και πόντιση του καλωδίου και ενδεχομένως γαλλική εταιρεία ή κοινοπραξία στις έρευνες βυθού.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι τι θα συμβεί εάν η Άγκυρα επιχειρήσει να επαναλάβει την εικόνα του 2024. Συγκλίνουσες πληροφορίες αναφέρουν ότι ο Μακρόν δεν εμφανίζεται ανήσυχος από το ενδεχόμενο τουρκικής αντίδρασης. Δεν πρόκειται για επίσημη θέση του Ελιζέ, αποτυπώνει όμως το κλίμα μέσα στο οποίο προετοιμάζεται η συνέχεια των εργασιών.
Στην ίδια παράμετρο είχε σταθεί τον Αύγουστο και η Le Monde, χαρακτηρίζοντας την επανέναρξη των ερευνών πιθανό νέο τεστ στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Η γαλλική εφημερίδα είχε καταγράψει την εκτίμηση ότι η παρουσία ενός ισχυρού Γάλλου μετόχου μπορεί να περιορίσει τα περιθώρια της Άγκυρας για κινήσεις παρεμπόδισης του έργου.
Το πυκνό 48ωρο
Το τελευταίο 48ωρο συμπυκνώνει την κινητικότητα γύρω από το καλώδιο. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης το συζήτησε με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στο Κάιρο. Την επόμενη ημέρα το Διπλωματικό του Γραφείο είχε συνάντηση με τη γαλλική πρεσβεία στη Λευκωσία αποκλειστικά για τον GSI. Λίγες ώρες αργότερα το ίδιο θέμα βρισκόταν στο τραπέζι Μητσοτάκη–Μακρόν στο Ελιζέ.
Το επόμενο τεστ είναι πλέον στη θάλασσα: η νέα NAVTEX και η επιστροφή των πλοίων νοτίως της Κάσου.
