Η Λευκωσία έλαβε πρόσκληση για τη Σύνοδο Ηγετών στην Αττάλεια, έπειτα από διπλωματικές παρεμβάσεις και πιέσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Πρόσκληση για συμμετοχή στη Διάσκεψη του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή COP31, που θα πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο στην Αττάλεια της Τουρκίας, έλαβε η Κυπριακή Δημοκρατία, έπειτα από πολύμηνες διπλωματικές διεργασίες σχετικά με την προσπάθεια της Άγκυρας να αφήσει εκτός των διαδικασιών τον Κύπριο πρόεδρο, Νίκο Χριστοδουλίδη.
Η εξέλιξη αποδίδεται από τη Λευκωσία στις συντονισμένες ενέργειες της κυπριακής κυβέρνησης, αλλά και στις πιέσεις που ασκήθηκαν προς την Τουρκία από ευρωπαϊκούς θεσμούς και κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Κυβερνητική πηγή στην Κύπρο επιβεβαίωσε ότι έχει παραληφθεί επιστολή πρόσκλησης για τη συμμετοχή στη διάσκεψη. Ωστόσο, δεν έχει διευκρινιστεί ποιος την απέστειλε, ενώ δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για προσωπική πρόσκληση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη.
Οι προσκλήσεις στους 26 ηγέτες της ΕΕ
Ο Τούρκος πρόεδρος είχε αποστείλει προσωπικές επιστολές στους ηγέτες των 26 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προσκαλώντας τους στη Σύνοδο Ηγετών που θα πραγματοποιηθεί στις 11 και 12 Νοεμβρίου, στο πλαίσιο της COP31. Από τη λίστα απουσίαζε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, καθώς η Τουρκία εξακολουθεί να μην αναγνωρίζει το κυπριακό κράτος.
Η κίνηση προκάλεσε αντιδράσεις στις Βρυξέλλες και κινητοποίηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η κυπριακή πλευρά υποστήριξε ότι μια χώρα που φιλοξενεί διάσκεψη του ΟΗΕ δεν μπορεί να επιλέγει ποια κράτη θα συμμετέχουν στις σχετικές διαδικασίες.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η πρόσκληση εστάλη έπειτα από επανειλημμένες παρεμβάσεις προς ευρωπαϊκούς θεσμούς και κυβερνήσεις κρατών μελών.
Ο αποκλεισμός από τις προπαρασκευαστικές συναντήσεις
Οι διαφωνίες είχαν ξεκινήσει ήδη από την άνοιξη, όταν η Τουρκία είχε αποκλείσει την Κυπριακή Δημοκρατία από προπαρασκευαστικές συναντήσεις για την COP31, καθώς και από ενημέρωση που πραγματοποιήθηκε στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε χαρακτηρίσει δημόσια μη αποδεκτό τον αποκλεισμό κράτους μέλους του ΟΗΕ από την προετοιμασία της διάσκεψης. Παράλληλα, είχε μεταφέρει τη θέση της τόσο στην Τουρκία όσο και στη Γραμματεία του ΟΗΕ και στην Αυστραλία, η οποία διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις.
Τον Αύγουστο, απαντώντας γραπτώς σε σχετική ερώτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η Κομισιόν ανέφερε ότι η Τουρκία είχε διαβεβαιώσει την ΕΕ πως η Κυπριακή Δημοκρατία δεν θα αποκλειόταν από τις επόμενες διαδικασίες της COP31.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε επισημάνει, επίσης, ότι όλες οι χώρες που συμμετέχουν στη Σύμβαση-Πλαίσιο του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή και στη Συμφωνία του Παρισιού πρέπει να προσκαλούνται χωρίς διακρίσεις.
Οι παρεμβάσεις της Αθήνας και των Βρυξελλών
Το ζήτημα είχε απασχολήσει και την ελληνική κυβέρνηση. Στα τέλη Σεπτεμβρίου, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, συζήτησε στη Νέα Υόρκη με τον Ευρωπαίο επίτροπο για το Κλίμα, Βόπκε Χούκστρα, τον αποκλεισμό του Νίκου Χριστοδουλίδη από τη Σύνοδο Ηγετών.
Ο Έλληνας υπουργός υπογράμμισε την ανάγκη ισότιμης συμμετοχής και των 27 κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η COP31 θα διεξαχθεί στην Αττάλεια από τις 9 έως τις 20 Νοεμβρίου, ενώ η Σύνοδος Ηγετών έχει προγραμματιστεί για τις 11 και 12 Νοεμβρίου. Τη διοργάνωση φιλοξενεί η Τουρκία, με πρόεδρο της COP31 τον υπουργό Περιβάλλοντος της χώρας, Μουράτ Κουρούμ, ενώ η Αυστραλία έχει αναλάβει την καθοδήγηση των διαπραγματεύσεων.
Η παραλαβή της πρόσκλησης περιορίζει, σε αυτή τη φάση, το ενδεχόμενο θεσμικού αποκλεισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ωστόσο, δεν έχει ανακοινωθεί επισήμως εάν ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα μεταβεί τελικά στην Αττάλεια, ούτε εάν υπάρχει σχεδιασμός για συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο περιθώριο της διάσκεψης.
