Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει υποστηρίξει επανειλημμένα ότι η Ευρώπη οφείλει να ανταποκριθεί στη σημερινή συγκυρία και να αναζητήσει τρόπους στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων έναντι των υψηλών τιμών της ενέργειας
Νωρίς το πρωί, λόγω της βαριάς ατζέντας και των πολλών και δύσκολων θεμάτων, ξεκινάει σήμερα στις Βρυξέλλες η Σύνοδος Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα ολοκληρωθεί αύριο, Παρασκευή. Στο τραπέζι μπαίνει και το ελληνικό (και ιταλικό) αίτημα για να υπάρξει δημοσιονομική ευελιξία, προκειμένου να μπορέσει η Ευρώπη να αντιμετωπίσει συλλογικά το υψηλό ενεργειακό κόστος που βαραίνει νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει υποστηρίξει επανειλημμένα τις τελευταίες εβδομάδες στους ομολόγους του των «27» ότι η Ευρώπη οφείλει να ανταποκριθεί στη σημερινή συγκυρία και να αναζητήσει τρόπους στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων έναντι των υψηλών τιμών της ενέργειας που αυξάνουν τις πληθωριστικές πιέσεις, πάντοτε στα πλαίσια της διατήρησης της δημοσιονομικής σταθερότητας και βιωσιμότητας.
Ο πρωθυπουργός, σύμφωνα με συνεργάτες του, αναμένεται παράλληλα να επαναλάβει τη σημασία της ολοκλήρωσης της Ευρωπαϊκής Αγοράς Ενέργειας και των ενεργειακών διασυνδέσεων. Ωστόσο, θα τονίσει πως απαιτούνται και πιο μεσοπρόθεσμα μέτρα, που να ανταποκρίνονται στη δύσκολη συγκυρία. Θα επισημάνει, δε, ότι η πράσινη μετάβαση είναι ένας μακροπρόθεσμος στόχος και αυτή τη στιγμή απαιτείται η Ευρώπη να επανεξετάσει τις απόψεις της για την ενεργειακή ασφάλεια και να προσαρμόσει ανάλογα την πολιτική της.
Όπως αναφέρει η ατζέντα της σημερινής συνεδρίασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, «ως προς τις τιμές της ενέργειας οι ηγέτες της Ε.Ε. θα παράσχουν καθοδήγηση στην Επιτροπή σχετικά με στοχευμένα και προσωρινά βραχυπρόθεσμα μέτρα που να αμβλύνουν τις επιπτώσεις των υψηλών τιμών της ενέργειας, προστατεύοντας τους πολίτες και τις επιχειρήσεις της Ε.Ε. Θα συζητήσουν επίσης τη μακροπρόθεσμη στρατηγική της Ευρώπης για να μειώσει την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα».
Μητσοτάκης: “Να αποδείξουμε ως Ευρώπη ότι μπορούμε να στηρίζουμε και τους Ευρωπαίους πολίτες όταν αυτοί το έχουν περισσότερο ανάγκη”
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη στείλει επιστολή στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν με την οποία της ζητά να εξεταστούν οι επιλογές που υπάρχουν ώστε τα κράτη-μέλη να αποκτήσουν μια πρόσθετη έκτακτη ευελιξία εν μέσω της τρέχουσας κρίσης, ιδίως δε όσον αφορά στις τιμές των καυσίμων. «Ξέρετε πολύ καλά ότι το πλαίσιο των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων θέτει συγκεκριμένες οροφές δαπανών από τις οποίες δεν μπορούμε να ξεφύγουμε, έστω και αν έχουμε παραπάνω πόρους τους οποίους θα μπορούσαμε να διαθέσουμε», είπε χθες ο πρωθυπουργός, μιλώντας στα εγκαίνια της αυτόνομης μονάδας αποθήκευσης ενέργειας της Metlen Energy & Metals και του Ομίλου Καράτζη στις Νέες Καρυές Λάρισας. Όπως τόνισε, «πρέπει να αποδείξουμε, όχι μόνο ως Ελλάδα, αλλά ως Ευρώπη, ότι μπορούμε να αντιμετωπίζουμε όχι μόνο τις μακροπρόθεσμες προκλήσεις, όπως την πράσινη μετάβαση, τους φιλόδοξους στόχους για κλιματική ουδετερότητα, αλλά τελικά να στηρίζουμε και τους Ευρωπαίους πολίτες όταν αυτοί το έχουν περισσότερο ανάγκη».
Στην ίδια ομιλία αποκάλυψε ότι, πέρα από το ζήτημα της δημοσιονομικής ευελιξίας για στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης της κοινωνίας, ο ίδιος θα θέσει δύο ακόμα ζητήματα στη Σύνοδο Κορυφής: Τη στήριξη της ευρωπαϊκής –και συνεπώς και της ελληνικής- βιομηχανίας, καλώντας την Ε.Ε. «να θέσει την επαναβιομηχάνισή της ως πρώτη πολιτική προτεραιότητα». Και το ζήτημα της ναυτιλίας, που δεν μπορεί να ανταποκριθεί στην «πολύ γρήγορη διαδικασία απανθρακοποίησης», χωρίς τουλάχιστον να μετακυλίσει το κόστος στον τελικό καταναλωτή.
Η ατζέντα της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ
Τα “καυτά” θέματα στη σημερινή και αυριανή ατζέντα των ηγετών των «27» κρατών-μελών της Ε.Ε. είναι τα ακόλουθα:
Μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της Ε.Ε.: Ο προϋπολογισμός για την περίοδο 2028-2034 -που αναμένεται να αγγίξει συνολικά ακόμα και τα 2 τρισ. ευρώ- είναι στον αέρα, καθώς υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες μεταξύ των κρατών. Η ελληνική θέση είναι ότι απαιτείται ένας φιλόδοξος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός, που θα απαντά στις νέες προτεραιότητες, όπως η άμυνα, η ασφάλεια, η έρευνα και η καινοτομία – οι νέες όμως αυτές προτεραιότητες δεν μπορεί να χρηματοδοτηθούν σε βάρος της Πολιτικής Συνοχής και της ΚΑΠ. Η Ελλάδα δεν θα δεχθεί περαιτέρω περικοπές σε αυτούς τους τομείς, ωστόσο είναι ανοιχτή στη συζήτηση για ένα νέο πακέτο ιδίων πόρων -έχει καταθέσει άλλωστε και σχετικές προτάσεις-, εφόσον η κατανομή του κόστους δεν θα επιβαρύνει δυσανάλογα τις λιγότερο ανεπτυγμένες οικονομίες.
Ουκρανία: Οι ηγέτες θα συζητήσουν τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία, περιλαμβανομένων των επιχειρησιακών αναγκών των κρίσιμων υποδομών της ενόψει του χειμώνα.
Ευρωπαϊκή ασφάλεια και άμυνα: Στο τραπέζι των συζητήσεων είναι η όλο και πιο επιθετική συμπεριφορά της Ρωσίας, περιλαμβανομένων των υβριδικών της επιθέσεων σε ολόκληρη την Ευρώπη. Θα συζητηθεί η αμυντική ετοιμότητα της Ε.Ε. και το πώς θα διατηρηθεί η δυναμική και θα επιταχυνθούν οι εργασίες, μεταξύ άλλων, για αντιμετώπιση κρίσιμων κενών στις στρατιωτικές δυνατότητες. Σύμφωνα με το Politico, οι Ευρωπαίοι ηγέτες ετοιμάζονται να ζητήσουν την επιβολή αυστηρότερων κυρώσεων κατά της Ρωσίας, ερχόμενοι έτσι σε αντιπαράθεση με τον Ντόναλντ Τραμπ, μόλις λίγες ημέρες αφότου ο Αμερικανός πρόεδρος κατέληξε σε συμφωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν για τη χαλάρωση των περιορισμών στις εξαγωγές ρωσικού πετρελαίου ντίζελ.
Μεταναστευτικό: Με επιστολή της στους «27», η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τους καλεί να συζητήσουν μέτρα όπως η θέσπιση ενός πλαισίου αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης σε περιπτώσεις εργαλειοποίησης της μετανάστευσης, η διεύρυνση των αρμοδιοτήτων του Frontex και η αύξηση του ποσοστού απελάσεων από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ελλάδα, όπως τονίζουν κυβερνητικές πηγές, είναι από τα πρώτα κράτη-μέλη που τόνισαν τη σημασία προστασίας των εξωτερικών συνόρων της Ε.Ε., ενώ έχει εκφράσει την ικανοποίησή της για τη στήριξη της Επιτροπής στην πρότασή της για έναν ευρωπαϊκό μηχανισμό διαχείρισης έκτακτων καταστάσεων μαζικής εισροής ή εργαλειοποίησης της μεταναστευτικής πίεσης, όπως στην περίπτωση του Έβρου το 2020.
Διεύρυνση της Ε.Ε.: Η ελληνική κυβέρνηση αναμένεται να ξεκαθαρίσει εκ νέου ότι «αξιολογούμε κάθε χώρα με βάση τη δική της επίδοση και για εμάς προτεραιότητα είναι κάθε χώρα να εκπληρώνει στο ακέραιο τις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει» και παράλληλα να υπενθυμίσει ότι «οι αποφάσεις περί της διεύρυνσης διατηρούν τον χαρακτήρα της ομοφωνίας». Κάτι που σημαίνει ότι ο δρόμος της Ευρώπης π.χ. για τα Τίρανα ή τα Σκόπια περνάει μέσα και από την Αθήνα.
Μέση Ανατολή: Αντικείμενο συζήτησης στη Σύνοδο οι τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, μεταξύ των οποίων η ελευθερία ναυσιπλοΐας και η ασφάλεια στη θάλασσα, οι οποίες είναι ζωτικής σημασίας για τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, και ιδίως για την ενέργεια, τα λιπάσματα και τα τρόφιμα.
