Φέσι 200 εκατ. ευρώ στη ΔΕΗ από 500 φορείς του Δημοσίου
Το ΥΠΕΘΟ βάζει δήμους, νοσοκομεία και οργανισμούς στη μαύρη λίστα της Εφορίας – Έρχεται διάταξη – που θα κατατεθεί άμεσα- με την οποία για τελευταία φορά το κράτος θα καλύψει την «τρύπα» των 200-250 εκατ. ευρώ των χρεών των φορέων, ως το 2023
Απλήρωτους λογαριασμούς ρεύματος άνω των 200 εκατ. ευρώ άφησαν δεκάδες φορείς της Γενικής Κυβέρνησης μόνο την περίοδο 2021-2023, οι οποίοι τελικά φορτώθηκαν στον κρατικό προϋπολογισμό, άρα στους φορολογούμενους. Την ώρα που νοικοκυριά και επιχειρήσεις μετρούν κάθε κιλοβατώρα που ξοδεύουν, δήμοι και δεκάδες άλλοι κρατικοί φορείς σπαταλούν χρήμα και ενέργεια. Οταν κάθε ιδιώτης μικροοφειλέτης κινδυνεύει με διακοπή ηλεκτροδότησης ή κατασχέσεις, δημόσιοι οργανισμοί χρωστούν εκατομμύρια και συμπεριφέρονται ως στρατηγικοί κακοπληρωτές απέναντι στη ΔΕΗ. Ακόμα χειρότερα, αρκετοί φορείς φέρονται να μη δήλωναν καν τις εκκρεμείς οφειλές στο Μητρώο Δεσμεύσεων και Πληρωμών μετατρέποντας τις απλήρωτες οφειλές τους σε κρυφό δημοσιονομικό χρέος.
Διάταξη
Ωστόσο, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών βάζει τέλος στο «γαϊτανάκι» που είχε στηθεί: σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του newmoney με διάταξη που θα κατατεθεί άμεσα, για τελευταία φορά το κράτος θα καλύψει την «τρύπα» των 200-250 εκατ. ευρώ των χρεών των φορέων, ως το 2023. Για όποιον δεν πληρώσει όμως μέχρι τέλος του 2026 τους λογαριασμούς του 2024 και 2025, ο πέλεκυς θα είναι βαρύς: όποιος δημόσιος φορέας δεν πληρώνει, θα αντιμετωπίζεται όπως ο απλός πολίτης που χρωστάει στην Εφορία. Το χρέος θα βεβαιώνεται άμεσα στην ΑΑΔΕ ως ληξιπρόθεσμο.
Το πιο σημαντικό σημείο της νέας ρύθμισης είναι η ενεργοποίηση της προσωπικής ευθύνης των διοικήσεων των φορέων. Βάσει του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ), οι οφειλές που θα έχουν βεβαιωθεί προς είσπραξη στην ΑΑΔΕ δεν θα βαραίνουν πλέον μόνο τον απρόσωπο φορέα του κράτους, αλλά και τα φυσικά πρόσωπα που διοικούν ως συνυπεύθυνοι.
Πρόεδροι Δ.Σ., διοικητές ή και άλλοι υπεύθυνοι κινδυνεύουν να βρεθούν προσωπικά υπόλογοι, αλληλέγγυα και εις ολόκληρον, για τα χρέη που δημιουργήθηκαν επί θητείας τους. Για υψηλά ποσά χρέους σημαίνει αυτομάτως την ένταξή τους στη μαύρη λίστα των οφειλετών, τη δημοσιοποίηση των στοιχείων τους κάθε χρόνο για χρέη άνω των 150.000 ευρώ και προσωπικές περιπέτειες με την Εφορία.
Το κόλπο με την προπληρωμή
Η ιστορία ξεκινά το 2018-2019, όταν συμφωνήθηκε Μνημόνιο Συνεργασίας ανάμεσα στη ΔΕΗ και το υπουργείο Οικονομικών επί ΣΥΡΙΖΑ, ώστε το Δημόσιο να προκαταβάλλει 500-900 εκατ. ευρώ κατ’ έτος έναντι των λογαριασμών ρεύματος των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.
Το 2019 η σχετική Υπουργική Απόφαση καθόρισε προκαταβολή 550,7 εκατ. ευρώ προς τη ΔΕΗ, με ρήτρα εκκαθάρισης και επιστροφής των ποσών στο Δημόσιο, ανάλογα με το τι πλήρωσαν οι φορείς από τον προϋπολογισμό τους. Θεωρητικά, το κράτος θα έπρεπε να παίρνει πίσω ό,τι προπληρώνει μέσω της εκκαθάρισης που κάνει η ΔΕΗ μετά την πληρωμή των λογαριασμών από τους ίδιους τους φορείς με κονδύλια από την ετήσια επιχορήγησή τους.
Στην πράξη, όμως, διαπιστώθηκε ότι πολλοί φορείς επαναπαύτηκαν στην προπληρωμή από το κράτος και σταμάτησαν να πληρώνουν. Ετσι το Δημόσιο κάθε χρόνο έμπαινε μέσα όταν η ΔΕΗ συμψήφιζε απλήρωτους λογαριασμούς φορέων αντί να επιστρέφει στο Δημόσιο το ποσό της προκαταβολής.
Επιπλέον, αντί να κόψουν σπατάλες ή να επιβάλουν αυξήσεις χρεώσεων που θα προκαλούσαν αντιδράσεις, δήμαρχοι και διοικητές οργανισμών και επιχειρήσεων βρήκαν τρόπο να αυξάνουν εμμέσως την ετήσια επιχορήγηση κρύβοντας τα χρέη τους κάτω από την προκαταβολή, εις βάρος του κράτους, των φορολογουμένων αλλά και των συνεπών φορέων που πλήρωναν κανονικά.
Στο ραντάρ 500 φορείς
Η πλήρης λίστα των φορέων που καλύπτονται από το σύστημα προπληρωμής για το 2025 περιλαμβάνει πάνω από 500 κατονομαζόμενους φορείς που ανήκουν σε πέντε μεγάλες κατηγορίες:
■ 325 δήμοι
■ 13 περιφέρειες
■ πάνω από 100 νοσοκομεία
■ περίπου 25 Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης (π.χ. e-ΕΦΚΑ, ΔΥΠΑ, ΕΟΠΥΥ)
■ πάνω από 200 φορείς της Κεντρικής Κυβέρνησης (υπουργεία, πανεπιστήμια, Αρχές, οργανισμοί, π.χ. ΑΑΔΕ, ΕΡΤ, Enterprise Greece)
Από τη λίστα αυτή δεν έχει ακόμα ξεκαθαρίσει πλήρως ποιοι φορείς έχουν δημιουργήσει τα χρέη.
Και οι λόγοι είναι δύο:
1. Θεωρητικά, οι φορείς που άφησαν ληξιπρόθεσμα χρέη στη ΔΕΗ έπρεπε να τα αναγράφουν ως «ληξιπρόθεσμα» στο Μητρώο Δεσμεύσεων όπου καταχωρούνται όλες οι υποχρεώσεις πληρωμών του Δημοσίου. Ωστόσο, κάποιοι ανακοίνωναν στο Μητρώο ότι δεν πλήρωσαν, άλλοι όμως το έκρυβαν! Δεν τα ανέγραφαν καθόλου ή εμφάνιζαν μέρος μόνο των οφειλών (π.χ. το 60%).
2. Η εκκαθάριση από πλευράς της ΔΕΗ, όπως αναφέρουν στο οικονομικό επιτελείο, δεν γίνεται αμέσως. Μπορεί να χρειαστεί και ενάμιση χρόνο για να ολοκληρωθεί, χωρίς στο ενδιάμεσο να κατεβάζει τον διακόπτη ή να λαμβάνει μέτρα είσπραξης από τους φορείς που καθυστερούν καθώς είχε προεισπράξει έναντι από το κράτος.
