Από: Παπάζογλου Μανώλης
Το Νότιο Αιγαίο, η αιχμή του δόρατος του ελληνικού τουρισμού, κρύβει πίσω από τις χρυσαφένιες παραλίες του ένα κοινωνικό στοίχημα που παίζεται καθημερινά. Η Περιφέρεια, με τον νησιωτικό της χαρακτήρα, έχει αναγκαστεί να λειτουργήσει ως ένα δίχτυ ασφαλείας για τις ευάλωτες ομάδες, υιοθετώντας μια κοινωνική πολιτική που είναι ίσως η πιο απαιτητική σε όλη τη χώρα λόγω της διασποράς των νησιών.
Δεν μιλάμε απλώς για παροχές. Μιλάμε για την ανάγκη να λειτουργεί το Κοινωνικό Παντοπωλείο στην Κάλυμνο, το Κέντρο Κοινότητας στη Σύρο, και ταυτόχρονα να οργανώνεται η μεταφορά φαρμάκων σε ένα ακριτικό νησί των Κυκλάδων. Αυτές οι δομές,αυτό το πλέγμα στήριξης, δεν είναι αυτονόητο. Είναι αποτέλεσμα σκληρής δουλειάς και, κυρίως, χρηματοδότησης.
Η Κρισιμότητα του ΕΣΠΑ: Όταν η Γνώση Γίνεται Κονδύλι.
Εδώ έρχεται να «κουμπώσει» το καίριο ζήτημα της διαχείρισης του ΕΣΠΑ. Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, διαχειριζόμενη τα ευρωπαϊκά κονδύλια, έχει τη δυνατότητα να τα διοχετεύσει ακριβώς εκεί που υπάρχει η μεγαλύτερη ανάγκη.
Γνώση της «Γειτονιάς»: Οι άνθρωποι της Περιφέρειας ζουν και εργάζονται δίπλα στους πολίτες. Γνωρίζουν ότι η ανάγκη για κατ’ οίκον βοήθεια στη Νάξο είναι διαφορετική από την ανάγκη για στέγαση στην Ρόδο. Αυτή η εντοπιότητα είναι το πιο πολύτιμο κεφάλαιο. Μετατρέπει την αφηρημένη έννοια του ΕΣΠΑ σε συγκεκριμένα έργα: σχολικά κτήρια, ενίσχυση Κέντρων Υγείας, δομές ψυχοκοινωνικής στήριξης.
Ο Μεγάλος Φόβος: Το Χέρι του Κεντρικού Κράτους
Και τώρα, η αγωνία. Ο φόβος που εκφράζεται με κάθε ευκαιρία από την Αυτοδιοίκηση: τι θα συμβεί αν η διαχείριση του ΕΣΠΑ επιστρέψει στο κεντρικό κράτος;
Η απάντηση, δυστυχώς, είναι απλή και σκληρή: Η κοινωνική πολιτική θα πληγεί
ανεπανόρθωτα.
Ας το πούμε ξεκάθαρα: Ένας μηχανισμός στην Αθήνα, όσο καλή πρόθεση κι αν έχει, αδυνατεί να αντιληφθεί τις πραγματικές ανάγκες ενός νησιού. Θα εφαρμόσει οριζόντιες πολιτικές, θα κρίνει με ψυχρά, αριθμητικά κριτήρια και, φοβάμαι, θα καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ορισμένες κοινωνικές δομές σε απομακρυσμένα νησιά είναι «μη αποδοτικές» ή «υπερβολικά δαπανηρές» για τον πληθυσμό που εξυπηρετούν.
Η συνέπεια; Υποβάθμιση, συρρίκνωση, ακόμα και το οριστικό κλείσιμο των δομών που σήμερα κρατούν όρθιες τις νησιωτικές κοινωνίες. Χωρίς την ευελιξία και τη γνώση της Περιφέρειας, τα κονδύλια θα κατευθυνθούν αλλού, και το κοινωνικό δίχτυ θα σχιστεί.
Το μήνυμα είναι σαφές: Η αποκεντρωμένη διαχείριση του ΕΣΠΑ από τις Περιφέρειες, ιδιαίτερα στο Νότιο Αιγαίο, δεν είναι απλά διοικητική επιλογή. Είναι πράξη κοινωνικής επιβίωσης για τα νησιά μας.
