Ο διαγωνισμός του Δήμου Ρόδου για την επιτήρηση της Μεσαιωνικής Πόλης με drones δημιουργεί σοβαρά νομικά και θεσμικά ερωτήματα, τα οποία όφειλαν να έχουν απαντηθεί πριν ακόμη το θέμα οδηγηθεί στη Δημοτική Επιτροπή προς ψήφιση.
Εδώ δεν μιλάμε για μια απλή προμήθεια εξοπλισμού. Μιλάμε για συστηματική παρακολούθηση δημόσιου χώρου, κατοίκων και επισκεπτών, μέσω drones και μέσων επιτήρησης, κάτι που αγγίζει άμεσα το δίκαιο προστασίας προσωπικών δεδομένων και τον GDPR.
Το αυτονόητο ερώτημα λοιπόν είναι: πριν δεσμευτεί ποσό άνω του 1,25 εκατομμυρίου ευρώ, εξασφάλισε ο Δήμος τη σύμφωνη γνώμη ή έστω καθοδήγηση από την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα; Γιατί αν τελικά η Αρχή απορρίψει ή μπλοκάρει το έργο, τότε θα μιλάμε για δέσμευση τεράστιων δημοτικών πόρων για ένα σχέδιο που ίσως δεν μπορεί καν να εφαρμοστεί νόμιμα, στερώντας χρήματα από άλλες κρίσιμες ανάγκες του Δήμου.
Και εδώ προκύπτει το σημαντικότερο ίσως ζήτημα.
Ο Δήμος Ρόδου διαθέτει ήδη DPO (Data Protection Officer), δηλαδή Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων, όπως υποχρεώνει ο ευρωπαϊκός κανονισμός GDPR. Ο ρόλος του DPO δεν είναι διακοσμητικός. Είναι ο άνθρωπος που έχει την ευθύνη να ελέγχει αν οι υπηρεσίες και οι αποφάσεις του Δήμου συμμορφώνονται με τη νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα. Είναι αυτός που οφείλει να προειδοποιεί όταν ένα έργο μπορεί να δημιουργήσει νομικό πρόβλημα ή να παραβιάζει δικαιώματα πολιτών.
Άρα τα ερωτήματα είναι απολύτως συγκεκριμένα:
Ενημερώθηκε ο DPO του Δήμου για το συγκεκριμένο έργο;
Ζητήθηκε η γνώμη του πριν τη διακήρυξη του διαγωνισμού;
Έδωσε θετική εισήγηση;
Συντάχθηκε η απαιτούμενη μελέτη αντικτύπου για την προστασία προσωπικών δεδομένων, όπως προβλέπει ο GDPR σε περιπτώσεις μαζικής επιτήρησης δημόσιων χώρων;
Ιδιαίτερη ενόχληση προκαλεί και το χθεσινό παραλήρημα του κ. Βάγιανου στο Δημοτικό Συμβούλιο, ο οποίος επέλεξε να χαρακτηρίσει ως «αδιάβαστους» όσους τόλμησαν να εκφράσουν επιφυλάξεις και ανησυχίες για τη νομιμότητα του έργου και τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν από τη μη αδειοδότηση ή μη έγκριση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.
Σε ένα κράτος δικαίου, η επίκληση της νομιμότητας και του GDPR δεν αποτελεί ένδειξη “αδιαβασίας”, αλλά στοιχειώδη υποχρέωση σοβαρότητας και θεσμικής ευθύνης. Η νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα είναι εξαιρετικά αυστηρή και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ούτε με ειρωνείες ούτε με επικοινωνιακές υπερβολές.
Οι πολίτες έχουν κάθε δικαίωμα να γνωρίζουν αν ένα τόσο παρεμβατικό σύστημα επιτήρησης έχει ελεγχθεί νομικά πριν δεσμευτούν εκατομμύρια ευρώ δημοσίου χρήματος.
