Ο «Ελληνικός Θόλος» εισέρχεται στην τελική ευθεία, με την ελληνική βιομηχανική συμμετοχή να κλειδώνει στο 25% και το πρόγραμμα των 3 δισ. ευρώ να οδεύει προς έγκριση από το ΚΥΣΕΑ
Αγώνα δρόμου έδωσαν οι τρεις ισραηλινές εταιρείες – η IAI, η θυγατρική της ELTA και η Rafael – των οποίων τα οπλικά συστήματα θα συγκροτήσουν την «Ασπίδα του Αχιλλέα», προκειμένου να ολοκληρώσουν και να παραδώσουν τους τελικούς φακέλους το βράδυ της περασμένης Κυριακής, έχοντας διευθετήσει κάθε τεχνική λεπτομέρεια και όλες τις απαιτήσεις που είχαν τεθεί από τη ΓΔΑΕΕ.
Το μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα, ύψους 3 δισ. ευρώ και με ορίζοντα υλοποίησης τριών ετών, προβλέπει τη δημιουργία ενός πολυεπίπεδου δικτύου αεράμυνας – αντιπυραυλικού, αντιβαλλιστικού και anti-drone – με ισραηλινά οπλικά συστήματα. Ο λεγόμενος «Ελληνικός Θόλος» θα καλύπτει το σύνολο της επικράτειας και θεωρείται ένα από τα πλέον εμβληματικά έργα του Μακροπρόθεσμου Προγραμματισμού Αμυντικών Εξοπλισμών 2025-2036, συνολικού ύψους 30 δισ. ευρώ.
Για τον λόγο αυτό, και παρά το γεγονός ότι η ελληνική πλευρά επιθυμεί να αποφευχθούν περαιτέρω καθυστερήσεις, καταβλήθηκε σημαντική προσπάθεια ώστε να αντιμετωπιστούν οι επιμέρους ελλείψεις που είχαν εντοπιστεί και είχαν ως αποτέλεσμα να μην εισαχθεί το πρόγραμμα στο προηγούμενο ΚΥΣΕΑ. Οι εκκρεμότητες, σύμφωνα με πληροφορίες του newmoney.gr επιλύθηκαν τις προηγούμενες ημέρες, προκειμένου να μην παραμείνει κανένα ασαφές σημείο που θα μπορούσε να δημιουργήσει προβλήματα στο μέλλον.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι η πολύ καλή συνεργασία που ανέπτυξαν οι ισραηλινές εταιρείες με τη ΓΔΑΕΕ και τα Γενικά Επιτελεία οδήγησε στην οριστικοποίηση τόσο των συστημάτων όσο και των ποσοτήτων που θα προμηθευτεί η χώρα.
Θετική εξέλιξη αποτέλεσε και η συμφωνία για την ελληνική βιομηχανική συμμετοχή, η οποία «κλείδωσε» τουλάχιστον στο 25%, τόσο σε έργο παραγωγής όσο και σε μεταφορά τεχνογνωσίας. Η εξέλιξη όπως είναι φυσικό αυτή δημιουργεί σημαντικές προοπτικές για την ελληνική αμυντική βιομηχανία, ανοίγοντας νέους αναπτυξιακούς ορίζοντες.
Οι ισραηλινές εταιρείες βρίσκονται εδώ και καιρό σε επαφή με ελληνικές επιχειρήσεις, έχοντας ήδη υπογράψει μνημόνια συνεργασίας και συμφωνίες στρατηγικής σύμπραξης. Μάλιστα, εκτιμάται ότι το τελικό ποσοστό ελληνικής συμμετοχής θα μπορούσε να προσεγγίσει ακόμη και το 30%, ενώ έχουν ήδη κατατεθεί ολοκληρωμένα σχέδια για τη δημιουργία γραμμών παραγωγής στην Ελλάδα.
Ενδεικτική είναι η συνεργασία της IAI με την ΕΑΒ, μέσω της οποίας επιτεύχθηκε η επιτυχημένη ενσωμάτωση στο Barak του αντιdrone σύστημα Κένταυρος.
Όπως έχει αναφέρει το newmoney.gr, έχει ήδη καταρχήν συμφωνηθεί η συμμετοχή σειράς ελληνικών αμυντικών εταιρειών, μεταξύ των οποίων οι Metlen, Miltech, Scytalys, Akmon, Ναυπηγεία Σαλαμίνας και ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ. Ο κατάλογος αναμένεται να διευρυνθεί καθώς το πρόγραμμα θα εξελίσσεται κατά την τριετή περίοδο υλοποίησής του.
Παράλληλα, όπως είχε αποκαλύψει το newmoney.gr, η τελική επιλογή για τα οχήματα που θα μεταφέρουν τα συστήματα αφορά την IVECO, την οποία εκπροσωπεί στην Ελλάδα ο Όμιλος Συγγελίδη, σε συνεργασία με τη Metlen.
Οι σχετικοί φάκελοι έχουν πλέον πάρει τον δρόμο των υπογραφών από το ΥΠΕΘΑ, τα Γενικά Επιτελεία και τη ΓΔΑΕΕ, ενώ καταβάλλεται προσπάθεια το πρόγραμμα να ενταχθεί στην ημερήσια διάταξη του επόμενου ΚΥΣΕΑ, που εκτιμάται ότι θα συνεδριάσει στις 18 Ιουνίου, ή εναλλακτικά στην αμέσως επόμενη συνεδρίαση στις αρχές Ιουλίου.
Υπενθυμίζεται ότι η προμήθεια θα υλοποιηθεί μέσω διακρατικής συμφωνίας (Government-to-Government – G2G), όπως συμβαίνει και με τα υπόλοιπα μεγάλα εξοπλιστικά προγράμματα.
Ταυτόχρονα, όπως είχε μεταφέρει το newmoney.gr, οι νομικοί σύμβουλοι των ισραηλινών εταιρειών βρίσκονται στην Ελλάδα ήδη από τον Απρίλιο, προκειμένου να προχωρήσουν τις τελικές λεπτομέρειες των συμβάσεων, οι οποίες θα βασιστούν σε αντίστοιχα προηγούμενα πρότυπα.
Το γεγονός αυτό δημιουργεί αισιοδοξία στους παράγοντες της αγοράς ότι μετά την έγκριση από το ΚΥΣΕΑ δεν θα υπάρξουν σημαντικές καθυστερήσεις στις υπογραφές, επιτρέποντας την άμεση έναρξη του προγράμματος. Σύμφωνα μάλιστα με τις δεσμεύσεις που έχουν δοθεί από την IAI για το Barak, οι πρώτες παραδόσεις θα μπορούσαν να ξεκινήσουν ακόμη και εντός του 2027.
Τα οπλικά συστήματα του «Ελληνικού Θόλου»
Ο « Ελληνικό Θόλος» σχεδιάζεται ως ένα ενιαίο πλέγμα αεράμυνας, το οποίο θα συνδυάζει αντιαεροπορικά, αντιβαλλιστικά και anti-drone συστήματα, αισθητήρες, ραντάρ και κέντρα διοίκησης και ελέγχου.
Στόχος είναι η θωράκιση της χώρας απέναντι σε πυραυλικές επιθέσεις, drones, UAVs, αεροσκάφη και άλλες ασύμμετρες απειλές, καλύπτοντας ολόκληρη την ελληνική επικράτεια – από τη Θράκη και τον Έβρο έως την Κρήτη και το Αιγαίο.
Τα συστήματα που κατά πληροφορίες έχουν επιλεγεί περιλαμβάνουν:
• Τα συστήματα SPYDER της Rafael, με μέγιστα βεληνεκή 15, 20 και 40 χιλιομέτρων, τα οποία προορίζονται να αντικαταστήσουν τα ανατολικής προέλευσης OSA-AK και TOR-M1.
• Τα συστήματα David’s Sling για την αναχαίτιση βαλλιστικών πυραύλων και άλλων απειλών μεγάλης εμβέλειας, τα οποία σχεδιάζεται να αντικαταστήσουν τους S-300.
• Τα συστήματα Barak MX της IAI, που θα αποτελέσουν τη ραχοκοκαλιά του «Θόλου», διαθέτοντας τρεις τύπους πυραύλων με εμβέλειες από 35 έως 150 χιλιόμετρα και αντικαθιστώντας παλαιότερα συστήματα τύπου Hawk.
• Τα κινητά ραντάρ EL/M-2084 MMR της ELTA, θυγατρικής της IAI, τα οποία θα καλύψουν τις ανάγκες του Συστήματος Αεροπορικού Ελέγχου της Πολεμικής Αεροπορίας. Πρόκειται για ραντάρ προηγμένης τεχνολογίας, με δυνατότητα ταυτόχρονης παρακολούθησης έως 1.200 στόχων σε αποστάσεις έως 475 χιλιομέτρων, καθώς και έως 200 στόχων στην περίπτωση εντοπισμού όπλων σε αποστάσεις έως 100 χιλιομέτρων.
• Το σύστημα διοίκησης, ελέγχου, επικοινωνιών, υπολογιστών και πληροφοριών (C4I – Command, Control, Communications, Computers and Intelligence), το οποίο θα κατασκευαστεί στην Ελλάδα σε συνεργασία με ελληνικές εταιρείες.
Όλα τα παραπάνω συστήματα θα λειτουργούν σε ενιαίο δικτυοκεντρικό περιβάλλον, διασυνδεδεμένα με τις φρεγάτες Belharra, τα αναβαθμισμένα F-16 Viper, τα υπό προμήθεια F-35 και τα συστήματα Patriot.
Οι προοπτικές για την ελληνική αμυντική βιομηχανία
Ενδεικτικό των προοπτικών που ανοίγονται για την ελληνική αμυντική βιομηχανία είναι το γεγονός ότι το Barak MX της IAI – στην οποία ανήκει πλέον και η Intracom Defense – έχει ήδη επιλεγεί από 12 χώρες παγκοσμίως, εκ των οποίων τρεις ευρωπαϊκές και δύο μέλη του ΝΑΤΟ.
Μία από αυτές είναι η Κύπρος, η οποία, σύμφωνα με πληροφορίες, πέραν των συστημάτων που έχει ήδη παραλάβει, έχει ενεργοποιήσει και το δικαίωμα προαίρεσης (option) για την προμήθεια επιπλέον συστημάτων.
Ήδη σημαντικό μέρος της παραγωγής του Barak MX πραγματοποιείται στην Ευρώπη, ενώ για την Ελλάδα έχει αναφερθεί ότι εξετάζεται η δημιουργία ξεχωριστής γραμμής παραγωγής σε συνεργασία με τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ), γεγονός που θα ενισχύσει περαιτέρω το εγχώριο βιομηχανικό αποτύπωμα του προγράμματος.
