Ηουρά μπροστά στο πρακτορείο, επί της οδού Σταδίου κοντά στο Σύνταγμα, έχει αρχίσει να σχηματίζεται από τις 8 το πρωί. Σε δύο ώρες υπολογίζεται να καταφθάσει το πρώτο κάρο με τις ντάνες της Εφημερίδος. Κάποιοι την… έχουν στήσει και περιμένουν στην Ερμού, όπου τυπώνεται το φύλλο. Από εκεί θα φορτωθεί και θα πάει στη Σταδίου, στο πρακτορείο διανομής. Πολλοί από τους συγκεντρωμένους διαθέτουν ένα καφενείο, ένα μαγειρείο, ένα κεντρικό κατάστημα. Πριν καλά καλά μοιραστούν οι ντάνες στους μικρούς διανομείς του δρόμου, αυτοί, οι συγκεντρωθέντες, θα αγοράσουν ένα ή δύο φύλλα (μία πεντάρα έκαστο) για το μαγαζί τους. Η επιχείρηση που διαθέτει το φύλλο «Η Εφημερίς» είναι κράχτης για την πελατεία!
Όταν ανακοινώθηκε ότι την 1η Οκτωβρίου του 1873 θα κυκλοφορήσει στην Αθήνα η πρώτη καθημερινή εφημερίδα του νεότευκτου ελληνικού κράτους, οι εκδότες των ολίγων εβδομαδιαίων κάγχασαν. Σιγά μην υπάρχει ύλη για να γεμίζει κάθε μέρα μία εφημερίδα… Κι όμως, το εγχείρημα του συγγραφέα και δημοσιογράφου Δημήτρη Κορομηλά έγινε αποδεκτό με ενθουσιασμό. Κοντά 7.000 φύλλα πουλάει καθημερινά στην Αθήνα των 50.000 κατοίκων. Τέτοια επιτυχία ούτε ο ίδιος ο Κορομηλάς την περίμενε…
Το «παιδί» του, το τετρασέλιδο (μία μεγάλη σελίδα διπλωμένη στα δύο) υπό τον τίτλο «Η Εφημερίς» κυκλοφορεί σαν ζεστό ψωμί στα καφενεία και σε άλλους τόπους συνάθροισης. Το περιεχόμενό του καταναλώνεται με βουλιμία, όχι μόνον από τους εγγράμματους της ελίτ, αλλά ακόμη και από τους αναλφάβητους. Κυκλώνουν εκείνον που ξέρει γράμματα και διαβάζει φωναχτά.
Στην πραγματικότητα, το «κλειδί» επιτυχίας της Εφημερίδος έχει ξεκλειδώσει το ενδιαφέρον των πολιτών, που είχαν αρχίσει να κουράζονται από το αμιγώς πολιτικό περιεχόμενο των υπόλοιπων εντύπων. Στην πόλη υπάρχουν και περιστατικά -σοβαρά και ευτράπελα- της καθημερινότητας, υπάρχει και αστυνομικό δελτίο, υπάρχει και ρομάντζο, υπάρχει και ενδιαφέρον για μυθιστορήματα. Αυτά έχει πιάσει «Η Εφημερίς» και έχει κερδίσει τις καρδιές των Αθηναίων, διαψεύδοντας πανηγυρικά τους ανταγωνιστές της, που δεν έβρισκαν ύλη για να γεμίσει ένα καθημερινό φύλλο… Και όχι μόνον αυτό. Σε έκτακτες περιπτώσεις, όταν η ύλη είναι πολλή (κάποιο σημαντικό γεγονός εσωτερικής ή διεθνούς επικαιρότητας), ο Κορομηλάς τυπώνει και κυκλοφορεί φύλλο και το απόγευμα!
«Η Εφημερίς» έχει εγκαινιάσει το ρεπορτάζ. Βγαίνει ο ρεπόρτερ στον δρόμο, καταγράφει ξεκαθαρίσματα λογαριασμών, μικροκαβγάδες σε χαρτοπαίγνια, διενέξεις μεταξύ πελατών, «επώνυμα» συζυγικά παραστρατήματα και τα μεταφέρει με γλαφυρότητα στις σελίδες του εντύπου. Η ματιά από την κλειδαρότρυπα πάντα γαργαλάει τον αναγνώστη… Άσε που τον γοητεύουν και τα μυθιστορήματα. Χάρη σ΄ αυτά μάλιστα, στο αναγνωστικό κοινό της Εφημερίδος είναι εντυπωσιακή η παρουσία γυναικών.
Εδώ κυκλοφορούν τα πρώτα τους έργα ο Παλαμάς, ο Καρκαβίτσας, ο Κονδυλάκης και άλλοι. Εδώ δημοσιεύει σε συνέχειες τους Εμπόρους των Εθνών και τη Γυφτοπούλα του ο Παπαδιαμάντης, μόνιμος συνεργάτης. Θα περάσει καιρός έως ότου εκδοθούν σε βιβλία. Για την ώρα, γοητεύει με τη γραφή του το αναγνωστικό κοινό της Εφημερίδος. Μπαίνει διακριτικά, αθέατα σχεδόν, σαν τον κλέφτη, στον χώρο του εντύπου στην Ερμού, κάθεται σ΄ ένα γωνιακό σκοτεινό γραφείο, «μουτζουρώνει», σβήνει, γράφει ατελείωτες ώρες με την αγαπημένη του πένα, που έχει ποτίσει μελάνι τις παρυφές των νυχιών του κι ύστερα παραδίδει τα χειρόγραφα και φεύγει το ίδιο αθέατα. Γνώστης άριστος της Αγγλικής και της Γαλλικής, κάνει και μεταφράσεις ξένων έργων, γιατί «Η Εφημερίς» φιλοξενεί καθημερινά ένα ελληνικό κι ένα ξένο. Να, αυτή την εποχή ο Παπαδιαμάντης μεταφράζει Ντοστογιέφσκι. «Έγκλημα και Τιμωρία».
Το τυπογραφείο της Εφημερίδος θα σιγήσει το 1922, πριν το έντυπο κλείσει μισό αιώνα κυκλοφορίας και στο μεταξύ, θα έχουν εγκαινιαστεί κάμποσα καθημερινά φύλλα με πλουσιότερο περιεχόμενο. «Η Εφημερίς» όμως, θα αποτελεί πάντα την αφετηρία στον μακρύ δρόμο της καθημερινής ενημέρωσης στην Ελλάδα.
ΠΗΓΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ: Ψηφιακή βιβλιοθήκη ΑΝΕΜΗ
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
