Πώς οι Αρχές κατάφεραν να «ξεκλειδώσουν» τις ταυτότητες των τριών κατηγορουμένων για τις δολοφονίες – Το καπέλο, τα σακίδια, τα παπούτσια και τα γυαλιά που φορούσαν τους πρόδωσαν, αφού με αυτά εντοπίζονταν και σε προσωπικές τους στιγμές
Τα σακίδια με τα χαρακτηριστικά σημάδια, τα παπούτσια, τα γυαλιά και το καπέλο ήταν τα στοιχεία που, σύμφωνα με την εργαστηριακή ανάλυση της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών, οδήγησαν τις Αρχές στην ταυτοποίηση των τριών προσώπων που κατηγορούνται για τη δολοφονική εμπρηστική επίθεση στη Marfin, στις 5 Μαΐου 2010.
Δεκαέξι χρόνια μετά την τραγωδία, η έρευνα δεν «ξεκλείδωσε» επειδή εμφανίστηκε ένα νέο πρόσωπο σε κάποιο βίντεο. Ξεκλείδωσε επειδή οι Αρχές ξαναδιάβασαν το παλιό υλικό με διαφορετικό τρόπο: όχι μόνο κοιτώντας πρόσωπα, τα οποία ήταν σε μεγάλο βαθμό καλυμμένα, αλλά κυρίως αναζητώντας αντικείμενα που μπορούσαν να συνδέσουν τους ανθρώπους των καρέ με συγκεκριμένα πρόσωπα.
Η νέα δικογραφία στηρίχθηκε σε ένα πλέγμα στοιχείων: φωτογραφίες από την ημέρα της επίθεσης, βιντεοληπτικό υλικό, παλαιότερες προσωπικές φωτογραφίες, υλικό από ψηφιακούς φορείς, ταυτοποιητικά έγγραφα και αναρτήσεις ή φωτογραφίες από κοινωνικά δίκτυα. Οι πραγματογνώμονες της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών συνέκριναν τα πρόσωπα και κυρίως τα αντικείμενα που εμφανίζονται σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, ώστε να δουν αν πρόκειται για τα ίδια άτομα ή για αντικείμενα με τα ίδια μοναδικά χαρακτηριστικά.
Το κρίσιμο υλικό, που έχει στη διάθεσή του το protothema.gr, ήταν τα καρέ της 5ης Μαΐου 2010. Σε αυτά εμφανίζεται η ομάδα που κινήθηκε προς το υποκατάστημα της Marfin. Οι Αρχές χρησιμοποίησαν κωδικές ονομασίες: «Άτομο Α», «Άτομο Β» και «Άτομο Γ» για τα πρόσωπα που φαίνονται στα καρέ της επίθεσης, και «Άτομο 1», «Άτομο 2» και «Άτομο 3» για τα πρόσωπα αναφοράς που προέκυψαν από παλαιότερο υλικό, ταυτοποιητικά έγγραφα και φωτογραφίες.
Η ουσία της ταυτοποίησης ήταν η εξής: οι Αρχές εξέτασαν αν το «Άτομο Α» των καρέ της επίθεσης αντιστοιχεί στο «Άτομο 1», αν το «Άτομο Β» αντιστοιχεί στο «Άτομο 2» και αν το «Άτομο Γ» αντιστοιχεί στο «Άτομο 3».
Για το «Άτομο Α», οι εξεταστές εντόπισαν ομοιότητες στο εμφανές τμήμα του προσώπου, στον σωματότυπο, στα γυαλιά και στο καπέλο. Το πρόσωπο δεν ήταν πλήρως ορατό, καθώς το κάτω μέρος ήταν καλυμμένο. Έτσι, η ανάλυση εστίασε σε ό,τι μπορούσε να συγκριθεί: στο πάνω μέρος του προσώπου, στη διάπλαση, στις αναλογίες του σώματος, στη θέση των γυαλιών και στο καπέλο που φορούσε.
Το στοιχείο, όμως, που φαίνεται να αποκτά τη μεγαλύτερη βαρύτητα για το «Άτομο Α» είναι το σακίδιο. Το σακίδιο που εμφανίζεται στην πλάτη του την ημέρα της επίθεσης δεν αξιολογήθηκε απλώς ως ένα σακίδιο ίδιου χρώματος ή παρόμοιου τύπου. Σύμφωνα με την έκθεση, ταυτίζεται σε γενικά χαρακτηριστικά και εμφανίζει τα ίδια ειδικά και επίκτητα χαρακτηριστικά με σακίδιο που είχε καταγραφεί σε παλαιότερο φωτογραφικό υλικό.
Αυτό σημαίνει ότι οι Αρχές δεν στάθηκαν μόνο στο σχήμα ή στο χρώμα. Εξέτασαν σημάδια χρήσης, φθορές, ιδιαιτερότητες και πρόσθετα χαρακτηριστικά που κάνουν ένα αντικείμενο να ξεχωρίζει από ένα άλλο όμοιο. Με απλά λόγια, το σακίδιο λειτούργησε σαν «ταυτότητα».
Άλλωστε, όπως φαίνεται και στις φωτογραφίες που έχει στη διάθεσή του το protothema.gr, επρόκειτο για ένα σακίδιο πολλαπλής χρήσης το οποίο το «Άτομο 1» χρησιμοποίησε σε πολλές στιγμές της καθημερινότητάς του, όπως οι εξορμήσεις του στην ελληνική επαρχία και σε διακοπές.
Σημειώνεται δε, πως όπως γίνεται σαφές στην έκθεση της Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών, το «Άτομο Α» είναι ένα από τα πρόσωπα τα οποία πρωτοστάτησαν στο να σπάσει και η τζαμαρία της τράπεζας της Marfin στην οδό Σταδίου λίγο μετά τις 14:00 της 5ης Μαΐου του 2010.
Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα την Πέμπτη, το protothema.gr αποκάλυψε βίντεο ντοκουμέντο από την δολοφονική εμπρηστική επίθεση στην τράπεζα και τα δραματικά δευτερόλεπτα που ακολούθησαν το σπάσιμο της τζαμαρίας και της ρίψης των μολότοφ από τους κουκουλοφόρους στο εσωτερικό του καταστήματος που έκανε τους υπαλλήλους της τράπεζας να τρέχουν να σώσουν τις ζωές τους.
Δείτε το βίντεο ντοκουμέντο του protothema.gr: https://www.protothema.gr/greece/article/1852168/nea-dokoumeda-gia-to-eglima-sti-marfin-oi-duo-andres-eihan-adallaxei-sakidia-forousan-ta-idia-rouha-me-/
Για το «Άτομο Β», η σύγκριση του προσώπου ήταν ακόμη δυσκολότερη, καθώς τα χαρακτηριστικά του εμφανίζονται πλήρως καλυμμένα με μαντήλι ή μάσκα. Αυτό πρακτικά εμπόδισε την ασφαλή μορφολογική ανάλυση του προσώπου. Ωστόσο, η έκθεση εντόπισε ομοιότητες στον σωματότυπο και στα υποδήματα.
Και εδώ, όμως, το βασικό στοιχείο ήταν το σακίδιο. Το σακίδιο που φέρει το «Άτομο Β» στα καρέ της επίθεσης εμφανίζεται, κατά την εργαστηριακή εξέταση, να έχει τα ίδια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά με σακίδιο που είχε καταγραφεί σε παλαιότερο υλικό. Επιπλέον, τα παπούτσια που φορά την ημέρα της επίθεσης προσομοιάζουν σε αρκετά γενικά χαρακτηριστικά με παπούτσια που είχαν εντοπιστεί στο συγκριτικό υλικό.
Το πιο ενδιαφέρον εύρημα αφορά τη διασταυρούμενη κατοχή των σακιδίων. Σύμφωνα με την έκθεση, σακίδια με ιδιαίτερα επίκτητα χαρακτηριστικά εμφανίζονται την περίοδο 2008-2010 να τα φέρουν ή να βρίσκονται κοντά στα «Άτομα 1» και «2». Την ημέρα της επίθεσης, όμως, τα ίδια σακίδια εμφανίζονται στα «Άτομα Α» και «Β» με διασταυρούμενη αντιστοίχιση. Πιο απλά, το γκρι σακίδιο του Ατόμου 1 το είχε μαζί του την ημέρα της τραγωδίας το Άτομο Β ενώ μπλε σακίδιο με την κόκκινη ένδειξη του Ατόμου 2 το κουβαλούσε μαζί του το Άτομο 1.
Με πιο απλά λόγια, το σακίδιο που είχε συνδεθεί στο παλαιότερο υλικό με το ένα πρόσωπο εμφανίζεται την ημέρα της επίθεσης στην κατοχή του άλλου, και αντίστροφα. Αυτό είναι ένα από τα βασικά σημεία που οι Αρχές θεωρούν ιδιαίτερα επιβαρυντικό, καθώς δείχνει σχέση και κοινή παρουσία των δύο ανδρών στο ίδιο περιβάλλον, πριν και κατά την επίθεση.
Η έκθεση αντιμετωπίζει αυτή τη σύμπτωση ως ισχυρή ένδειξη μη τυχαίας συσχέτισης. Δεν πρόκειται, δηλαδή, μόνο για δύο ανθρώπους που μοιάζουν σωματικά με δύο άλλα πρόσωπα. Πρόκειται για δύο ανθρώπους που εμφανίζονται σε κρίσιμα καρέ με αντικείμενα τα οποία είχαν ήδη συνδεθεί με τα πρόσωπα αναφοράς και μάλιστα με τρόπο διασταυρούμενο.
Γι’ αυτό τα σακίδια θεωρούνται από τα πιο ισχυρά στοιχεία της δικογραφίας για τους δύο άνδρες. Οι κουκούλες, τα μαντήλια και τα καπέλα δυσκόλευαν την αναγνώριση προσώπων. Τα σακίδια, όμως, είχαν σημάδια, φθορές και χαρακτηριστικά που δεν μπορούσαν να αγνοηθούν.
Στην περίπτωση του «Ατόμου Α», η εικόνα ενισχύεται και από τα γυαλιά και το καπέλο. Οι Αρχές εντόπισαν συμβατότητα ως προς το εμφανές τμήμα του προσώπου, τον σωματότυπο, τα γυαλιά και το καπέλο. Με άλλα λόγια, δεν στηρίχθηκαν μόνο στο σακίδιο, αλλά σε έναν συνδυασμό χαρακτηριστικών που, μαζί, δημιουργούν ισχυρότερη σύνδεση.
Στην περίπτωση του «Ατόμου Β», επειδή το πρόσωπο ήταν καλυμμένο, το βάρος πέφτει περισσότερο στο σώμα, στα παπούτσια και στο σακίδιο. Το γεγονός ότι η έκθεση εντοπίζει συμβατά χαρακτηριστικά στα υποδήματα αποκτά σημασία, ακριβώς επειδή το πρόσωπο δεν μπορούσε να αξιολογηθεί με τον ίδιο τρόπο.
Για το «Άτομο Γ», τη γυναίκα που εμφανίζεται στο υλικό και πρόκειται για την 46χρονη η οποία συνελήφθη στο Λονδίνο, η εικόνα είναι διαφορετική.
Εκεί δεν εντοπίστηκε αντίστοιχο αντικείμενο, όπως σακίδιο, παπούτσια, γυαλιά ή καπέλο, που να μπορεί να λειτουργήσει ως τόσο ισχυρός συνδετικός κρίκος. Η σύγκριση περιορίστηκε κυρίως στον σωματότυπο, στο ορατό μέρος του προσώπου, στο μέτωπο, στη γραμμή και στο χρώμα των μαλλιών.
Η έκθεση καταγράφει ομοιότητες του «Ατόμου Γ» με το «Άτομο 3» ως προς τον σωματότυπο και το εμφανές τμήμα του προσώπου και των μαλλιών. Το συμπέρασμα, όμως, είναι πιο περιορισμένο από εκείνο για τους δύο άνδρες, ακριβώς επειδή δεν υπάρχει αντίστοιχο αντικείμενο που να ενισχύει τη σύγκριση με τον τρόπο που το κάνουν τα σακίδια στην περίπτωση των «Ατόμων Α» και «Β».
Η μεγάλη εικόνα της υπόθεσης είναι ότι οι Αρχές δεν έφτασαν στους τρεις κατηγορούμενους από μία απλή αναγνώριση. Έφτασαν μέσα από τη σύνδεση πολλών μικρών στοιχείων: ποιος φαίνεται στα καρέ, τι φορά, τι κουβαλά, πού είχε εμφανιστεί ξανά το ίδιο αντικείμενο, ποια χαρακτηριστικά επαναλαμβάνονται και ποια σημάδια κάνουν ένα σακίδιο ή ένα ζευγάρι παπούτσια να ξεχωρίζει.
Με αυτόν τον τρόπο, τα αντικείμενα έγιναν το κλειδί της ταυτοποίησης. Τα σακίδια, τα παπούτσια, τα γυαλιά και το καπέλο δεν είναι απλές λεπτομέρειες της εικόνας. Είναι τα στοιχεία που συνέδεσαν το υλικό της ημέρας της επίθεσης με παλαιότερες φωτογραφίες και οδήγησαν τις Αρχές να δώσουν ονοματεπώνυμο στα πρόσωπα που εμφανίζονται στα καρέ της Marfin.
