Έναν νέο παράγοντα καθυστέρησης στα αεροπορικά ταξίδια φέρνει το Entry/Exit System, το ψηφιακό σύστημα ελέγχου εισόδου και εξόδου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο εφαρμόζεται στα εξωτερικά σύνορα της ζώνης Σένγκεν.
Το σύστημα αφορά υπηκόους τρίτων χωρών που ταξιδεύουν για σύντομη παραμονή στην Ευρώπη, έως 90 ημέρες μέσα σε περίοδο 180 ημερών. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι επηρεάζονται ταξιδιώτες από χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ, ο Καναδάς, η Τουρκία, το Ισραήλ και άλλες αγορές εκτός ΕΕ, δηλαδή μεγάλο κομμάτι του εισερχόμενου τουρισμού στην Ελλάδα.
Το EES αντικαθιστά τη χειροκίνητη σφράγιση διαβατηρίων με ψηφιακή καταγραφή εισόδων και εξόδων. Κατά τον έλεγχο καταχωρίζονται στοιχεία του ταξιδιωτικού εγγράφου, φωτογραφία προσώπου και δακτυλικά αποτυπώματα. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το σύστημα ξεκίνησε σταδιακά στις 12 Οκτωβρίου 2025 και τέθηκε σε πλήρη λειτουργία στις 10 Απριλίου 2026.
Για τους Έλληνες πολίτες και τους πολίτες της ΕΕ, οι νέοι βιομετρικοί έλεγχοι δεν εφαρμόζονται με τον ίδιο τρόπο. Ωστόσο, η επιβάρυνση στα αεροδρόμια μπορεί να επηρεάσει συνολικά τη ροή των ταξιδιωτών, ειδικά σε περιόδους αιχμής και σε πτήσεις από ή προς χώρες εκτός Σένγκεν.
Προειδοποίηση και από το «Ελευθέριος Βενιζέλος»
Το Διεθνές Αεροδρόμιο Αθηνών προειδοποιεί ότι η διαδικασία ελέγχου διαβατηρίων μπορεί να επηρεαστεί σημαντικά, οδηγώντας σε μεγαλύτερους χρόνους αναμονής. Για τον λόγο αυτό, συστήνει στους επιβάτες να βρίσκονται στο αεροδρόμιο τουλάχιστον 2,5 ώρες πριν από την προγραμματισμένη αναχώρηση, ώστε να ολοκληρώσουν check-in, έλεγχο ασφαλείας και, όπου απαιτείται, έλεγχο διαβατηρίων.
Η σύσταση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για πτήσεις προς προορισμούς εκτός Σένγκεν, αλλά και για ταξιδιώτες τρίτων χωρών που αναχωρούν από την Ελλάδα μετά τις διακοπές τους.
Σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, όπου το καλοκαίρι η κίνηση στα αεροδρόμια εκτοξεύεται, το ζήτημα δεν είναι μικρό. Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ηράκλειο, Ρόδος, Κέρκυρα, Χανιά, Κως και Σαντορίνη διαχειρίζονται μεγάλο όγκο ξένων επισκεπτών, συχνά σε ώρες αιχμής και με περιορισμένα περιθώρια καθυστέρησης.
Όταν η ουρά γίνεται κόστος
Το βασικό πρόβλημα για τους ταξιδιώτες δεν είναι μόνο η ταλαιπωρία. Είναι το κόστος που μπορεί να προκύψει αν χαθεί η πτήση.
Αν ένας επιβάτης δεν προλάβει την αναχώρηση επειδή καθυστέρησε στον έλεγχο διαβατηρίων, η αεροπορική εταιρεία δεν είναι υποχρεωμένη να τον μεταφέρει δωρεάν σε επόμενη πτήση. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χρειαστεί νέο εισιτήριο, επιπλέον διανυκτέρευση, μεταφορές ή αλλαγή σε πρόγραμμα διακοπών.
Αντίστοιχα, η ταξιδιωτική ασφάλιση δεν καλύπτει πάντα τέτοιες περιπτώσεις. Οι καθυστερήσεις από συνοριακούς ελέγχους συχνά θεωρούνται μέρος της κανονικής ταξιδιωτικής διαδικασίας και όχι έκτακτο απρόβλεπτο γεγονός.
Στο εξωτερικό, οι πρώτες εβδομάδες πλήρους εφαρμογής του EES έχουν ήδη φέρει προειδοποιήσεις από αεροπορικές εταιρείες και αεροδρόμια για μεγάλες ουρές σε ευρωπαϊκούς κόμβους, με εταιρείες όπως η Ryanair να ζητούν προσωρινή χαλάρωση του συστήματος μέσα στο καλοκαίρι.
Τι πρέπει να προσέξουν όσοι ταξιδεύουν από Ελλάδα
Οι επιβάτες που πετούν από ελληνικά αεροδρόμια προς χώρες εκτός Σένγκεν ή ταξιδεύουν με διαβατήριο τρίτης χώρας θα πρέπει να ελέγχουν εγκαίρως τις οδηγίες της αεροπορικής εταιρείας και του αεροδρομίου.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε οικογένειες ή παρέες όπου κάποιοι ταξιδεύουν με διαβατήριο ΕΕ και άλλοι με διαβατήριο τρίτης χώρας. Στην πράξη, η διαδικασία μπορεί να μην είναι ίδια για όλους και αυτό μπορεί να προκαλέσει καθυστερήσεις.
Χρήσιμο είναι επίσης οι ταξιδιώτες να έχουν ενεργοποιημένες τις ειδοποιήσεις της αεροπορικής εταιρείας, να ελέγχουν τα email και τα SMS πριν φύγουν για το αεροδρόμιο και να γνωρίζουν τι ακριβώς καλύπτει η ταξιδιωτική τους ασφάλιση.
Για τον ελληνικό τουρισμό, το EES είναι ακόμη ένα τεστ διαχείρισης στην κορύφωση της σεζόν. Για τον ταξιδιώτη, είναι κάτι πιο απλό: λίγος παραπάνω χρόνος στο αεροδρόμιο μπορεί να γλιτώσει αρκετά χρήματα.
