Υπολογίζεται ότι το 40% των αιτήσεων συνταξιοδότησης αφορούν σε πρόωρη/μειωμένη σύνταξη.
Η ανεργία και οι προοπτικές συνέχισης της απασχόλησης χωρίς το πέναλτι στη σύνταξη είναι οι κυρίας αιτίες πρόωρης εξόδου από το Ασφαλιστικό.
Πρόσθετες αιτίες είναι οι συνθήκες εργασίας, οι μετακινήσεις, οι χαμηλοί μισθοί, αλλά και οι νέες τεχνολογίες.
Πρόωρη σύνταξη για 4 στους 10
Υπολογίζεται ότι το 40% των αιτήσεων συνταξιοδότησης αφορούν σε πρόωρη/μειωμένη σύνταξη. Σε μια τέτοια περίπτωση ο συνταξιοδοτικός κίνδυνος, η «έξοδος» δηλαδή από την ενεργό υπηρεσία, δεν επέρχεται σε κάποια μικρότερη ηλικία, καθώς όλοι σχεδόν συνταξιοδοτούνται πλέον μετά το 62ο έτος και μετά το 60ό οι ασφαλισμένοι με Βαρέα (ΒΑΕ).
Ωστόσο αφορά όσους δεν έχουν συμπληρώσει τις προϋποθέσεις για πλήρεις απολαβές (40 έτη μαζί με τα πλασματικά ή 35 έτη, εκ των οποίων 25 στα ΒΑΕ).
Άρα η ανεργία είναι που στερεί τις πλήρεις συνταξιοδοτικές παροχές σε χιλιάδες ασφαλισμένους, οι οποίοι σπεύδουν να κατοχυρώσουν ακόμη και μια μικρή σύνταξη για την αντιμετώπιση των αναγκών του δύσκολου βίου.
Οι προϋποθέσεις
Η μόνη προϋπόθεση για «έξοδο» με μειωμένη σύνταξη είναι η συμπλήρωση συγκεκριμένου αριθμού ενσήμων την τελευταία, προ της αίτησης συνταξιοδότησης, περίοδο:
- 500 ένσημα την τελευταία 5ετία (π.χ. μεταξύ 58ου και 62ου έτους), ανά 100 κάθε χρόνο για τους παλιούς, προ του 1993, ασφαλισμένους.
- 750 ένσημα εν συνόλω, χωρίς ετησία διασπορά, για τους νεώτερους (από 1/1/1993) και τους ασφαλισμένους στα (πρώην) Ειδικά Ταμεία ΔΕΚΟ και Τραπεζών.
- 1.000 ΒΑΕ (ή οικοδομικά) ένσημα κατά την τελευταία 17ετία (π.χ. για αίτηση το 2026, από το 2009 και μετά).
Τι ισχύει για έξοδο με ΒΑΕ
Να σημειωθεί εδώ ότι για έξοδο με ΒΑΕ/οικοδομικά μπορεί ο ασφαλισμένος να συμπληρώσει την μια από τις δύο προϋποθέσεις: Είτε τα 500 ένσημα, είτε τα 1.000 ΒΑΕ.
- Για πρόωρη συνταξιοδότηση, δηλαδή για έξοδο πριν το 67ο έτος της ηλικίας με λιγότερα από 40 έτη ασφάλισης ή, αναφορικά με τα Βαρέα, για έξοδο προ του 62ου έτους, αλλά με 35 έτη ασφάλισης (25 ΒΑΕ), υπάρχει πέναλτι 6% για κάθε χρόνο πρόωρης εξόδου επί της εθνικής σύνταξης.
- Το πέναλτι αυτό δεν τροποποιείται αναλόγως των ετών ασφάλισης (περισσότερα ένσημα-μικρότερο πέναλτι), παρά μόνο αναλόγως των χρόνων που υπολείπονται μέχρι το 67ο.
- Αρα η λήψη στο 62ο έτος σύνταξης με λιγότερα από 40 χρόνια ασφάλισης (12.000 ένσημα) μαζί με τα πλασματικά, συνεπάγεται -30% στην εθνική σύνταξη των 446 ευρώ (με τουλάχιστον 20ετή ασφάλιση και παραμονή 40 ετών στην Ελλάδα), δηλαδή παρακράτηση 134 ευρώ εφ όρου ζωής. Κοινώς, η εθνική σύνταξη δεν αποκαθίσταται με την συμπλήρωση του 67ου έτους.
- Με 15 έτη ασφάλισης (ελάχιστη σύνταξη με 4.500 ένσημα, τόσο με μεικτά, όσο και ΒΑΕ ή οικοδομικά), η εθνικού σύνταξη λυμαίνεται στα 402 ευρώ, άρα η μείωση είναι 120 ευρώ ευρώ.
- Πάντως, για κάθε χρόνο πρόωρης εξόδου πριν το 67ο, η μείωση είναι 26,8 ευρώ για (τουλάχιστον) 20ετή ασφάλιση και 24 ευρώ στην 15ετία.
- Ως προς τα ΒΑΕ και την έξοδο στο 60ό έτος με 35ετία (και 25 έτη ή 7.500 ΒΑΕ ένσημα), το πέναλτι είναι 12% (σ.σ. 2 έτη μέχρι το 62ο έτος), άρα τα πέναλτι περιορίζεται στα 53,5 ευρώ το μήνα.
Να σημειωθεί πάντως πως οι οικοδόμοι λαμβάνουν πλήρεις αποδοχές στο 60ο έτος της ηλικίας, χωρίς το πέναλτι πρόωρης εξόδου δηλαδή, αλλά πάντα το ποσό της σύνταξης είναι αναλογικό των ετών ασφάλισης, προσαυξημένο κατά τα ποσοστά που προβλέπονται για τα ΒΑΕ ή οικοδομικά ένσημα.
