Η ψηφιακή κάρτα επεκτείνεται στο Δημόσιο, καταγράφοντας ωράριο και πραγματικές υπερωρίες. Στόχος είναι ο καλύτερος έλεγχος, η διαφάνεια και η ορθότερη αποζημίωση εργαζομένων
Ψηφιακή κάρτα εργασίας αποκτούν πλέον και οι δημόσιοι υπάλληλοι, καθώς το σύστημα που εφαρμόστηκε σταδιακά στον ιδιωτικό τομέα επεκτείνεται και στο Δημόσιο, με στόχο την ηλεκτρονική καταγραφή του χρόνου εργασίας και τον ακριβέστερο έλεγχο των υπερωριών.
Με τη νέα διαδικασία, για κάθε εργαζόμενο θα καταγράφονται αυτόματα η ώρα προσέλευσης και αποχώρησης από την υπηρεσία, οι αλλαγές στο ημερήσιο ωράριο, αλλά και οι πραγματικές ώρες υπερωριακής απασχόλησης.
Η νέα ρύθμιση προβλέπεται στο άρθρο 102 του νόμου 5331/2026 του υπουργείου Εσωτερικών και αφορά ένα ευρύ φάσμα εργαζομένων στον δημόσιο τομέα.
Στο νέο σύστημα εντάσσονται οι υπάλληλοι που υπάγονται στον Κώδικα Δημοσίων Υπαλλήλων, οι δημοτικοί και κοινοτικοί υπάλληλοι, καθώς και προσωπικό που απασχολείται με σχέση εργασίας δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, αορίστου ή ορισμένου χρόνου.
Εξαιρούνται οι φορείς που ήδη υποχρεούνται να χρησιμοποιούν ψηφιακή κάρτα εργασίας βάσει του Κώδικα Εργατικού Δικαίου.
Κεντρικός έλεγχος μέσω του υπουργείου Εσωτερικών
Η βασική αλλαγή που φέρνει το νέο πλαίσιο είναι ότι η καταγραφή του ωραρίου δεν θα παραμένει αποκλειστικά μια εσωτερική διαδικασία κάθε δημόσιας υπηρεσίας.
Τα στοιχεία εισόδου και εξόδου των υπαλλήλων θα διαβιβάζονται και θα διαλειτουργούν με το κεντρικό πληροφοριακό σύστημα του υπουργείου Εσωτερικών, δημιουργώντας μια ενιαία εικόνα για τον χρόνο εργασίας στο Δημόσιο.
Όπως συμβαίνει στον ιδιωτικό τομέα, όπου η ΕΡΓΑΝΗ παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τις κινήσεις εργαζομένων που χρησιμοποιούν ψηφιακή κάρτα, αντίστοιχος ρόλος εποπτείας θα ανατεθεί στο υπουργείο Εσωτερικών για τον δημόσιο τομέα.
Τα υφιστάμενα συστήματα ωρομέτρησης των φορέων θα μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν μόνο εφόσον εξασφαλίζεται η διασύνδεσή τους με το νέο κεντρικό σύστημα.
Μέσω της ψηφιακής κάρτας θα δημιουργείται ένα πλήρες ηλεκτρονικό ιστορικό για κάθε υπάλληλο, στο οποίο θα αποτυπώνονται:
- οι ώρες προσέλευσης και αποχώρησης,
- οι αλλαγές του ημερήσιου ωραρίου,
- οι πραγματικές ώρες υπερωριακής απασχόλησης.
Την ευθύνη για την ορθή εφαρμογή του ωραρίου θα έχουν οι προϊστάμενοι των οργανικών μονάδων, οι οποίοι θα έχουν πρόσβαση μόνο στα στοιχεία των υπαλλήλων που εποπτεύουν μέσω του Συστήματος Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού και των συνδεδεμένων συστημάτων ωρομέτρησης.
Πότε θα επιτρέπεται η χρήση βιομετρικών δεδομένων
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για τη δυνατότητα χρήσης βιομετρικής τεχνολογίας προκειμένου να επιβεβαιώνεται η ταυτότητα και η φυσική παρουσία των εργαζομένων.
Η χρήση της, ωστόσο, δεν αποτελεί τον γενικό κανόνα, αλλά προβλέπεται ως εξαιρετικό μέτρο και μόνο όταν πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι να αποδεικνύεται ότι άλλα μέσα ελέγχου έχουν ήδη εφαρμοστεί και δεν ήταν αποτελεσματικά ή ότι κρίνονται εξαρχής ακατάλληλα για τον συγκεκριμένο σκοπό.
Η βιομετρική ταυτοποίηση μπορεί να χρησιμοποιηθεί κυρίως σε περιπτώσεις όπου απαιτείται αυξημένη ασφάλεια, όπως:
- κρίσιμες υποδομές,
- διαβαθμισμένες εγκαταστάσεις,
- χώροι που σχετίζονται με ζητήματα εθνικής ασφάλειας.
Παράλληλα, μπορεί να εφαρμοστεί σε φορείς όπου έχουν διαπιστωθεί επαναλαμβανόμενες και σημαντικές παραβιάσεις του ωραρίου, έπειτα από έλεγχο της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας ή στο πλαίσιο πειθαρχικής διαδικασίας.
Τέλος στα πολλαπλά συστήματα καταγραφής ωραρίου
Η εισαγωγή της ψηφιακής κάρτας επιχειρεί να αντιμετωπίσει το σημερινό κατακερματισμένο σύστημα καταγραφής παρουσίας στο Δημόσιο.
Σήμερα λειτουργούν διαφορετικά μοντέλα ανά φορέα:
- ηλεκτρονικά συστήματα καταγραφής ή κάρτα παρουσίας,
- μικτά συστήματα με ηλεκτρονική και χειρόγραφη καταγραφή,
- αποκλειστικά χειρόγραφα συστήματα με υπογραφές.
Η πολυπλοκότητα αυτή δημιουργεί προβλήματα ιδιαίτερα σε οργανισμούς με υπηρεσίες που στεγάζονται σε διαφορετικά κτίρια, καθώς πολλές φορές η κεντρική διοίκηση δεν έχει πλήρη εικόνα για την τήρηση του ωραρίου.
Αποτέλεσμα είναι, σύμφωνα με το σκεπτικό της ρύθμισης, να υπάρχουν περιπτώσεις καταστρατήγησης του ωραρίου, αδυναμία αξιόπιστης καταγραφής υπερωριών και πληρωμές που δεν μπορούν να ελεγχθούν επαρκώς.
Πώς αλλάζει η πληρωμή των υπερωριών
Με την εφαρμογή της ψηφιακής κάρτας αλλάζει και ο τρόπος υπολογισμού των υπερωριακών αποζημιώσεων.
Στόχος είναι να καταγράφονται και να πληρώνονται μόνο οι πραγματικές ώρες υπερωριακής εργασίας που πραγματοποιεί κάθε υπάλληλος.
Σήμερα, σε αρκετές υπηρεσίες, καταχωρίζονται σε μηνιαία βάση 20 έως 40 ώρες υπερωριακής απασχόλησης για ολόκληρα τμήματα, ανεξάρτητα από το αν αυτές πραγματοποιούνται στο σύνολό τους.
Με το νέο σύστημα, οι υπερωρίες θα συνδέονται άμεσα με την καταγραφή της ψηφιακής κάρτας, ώστε η αποζημίωση να αφορά μόνο τον χρόνο εργασίας που έχει πράγματι πραγματοποιηθεί.
Η αλλαγή αυτή αναμένεται να οδηγήσει σε εξορθολογισμό του κόστους υπερωριών στο Δημόσιο, καθώς η αμοιβή θα αντιστοιχεί στις πραγματικές ώρες απασχόλησης.
Από 69 έως 323 ευρώ η μηνιαία αποζημίωση υπερωριών
Η αμοιβή των υπερωριών στο Δημόσιο αντιστοιχεί στο 1/280 των βασικών αποδοχών των υπαλλήλων και μεταβάλλεται κάθε φορά που αυξάνονται οι βασικοί μισθοί.
Για 20 και 40 ώρες απογευματινής υπερωριακής εργασίας, τα ποσά διαφοροποιούνται ανάλογα με την κατηγορία και το μισθολογικό κλιμάκιο.
Συγκεκριμένα:
- Για υπάλληλο ΔΕ στο ΜΚ1, με βασικό μισθό 968 ευρώ, το ωρομίσθιο διαμορφώνεται στα 3,46 ευρώ. Η αποζημίωση ανέρχεται σε 69,14 ευρώ για 20 ώρες υπερωρίας και σε 138,29 ευρώ για 40 ώρες.
- Για υπάλληλο ΠΕ στο ΜΚ19, με βασικό μισθό 2.264 ευρώ, το ωρομίσθιο φτάνει τα 8,09 ευρώ. Η αποζημίωση διαμορφώνεται στα 161,71 ευρώ για 20 ώρες και στα 323,43 ευρώ για 40 ώρες υπερωρίας.
Για εργασία κατά τη διάρκεια της νύχτας, καθώς και για απασχόληση Κυριακές και εξαιρέσιμες ημέρες, προβλέπονται υψηλότερες προσαυξήσεις από 30% έως 45% επί του ωρομισθίου.
