Ο Νιντάλ Μαλίκ Χασάν καταδικάστηκε σε θάνατο για τη μαζική επίθεση στο Φορτ Χουντ του Τέξας το 2009 – Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί προειδοποιούν ότι η απονομή δικαιοσύνης κινδυνεύει να μετατραπεί σε δημόσιο θέαμα
Η εκτέλεση έχει προγραμματιστεί για τις 3 Δεκεμβρίου στο Φορτ Χουντ, στην ίδια στρατιωτική βάση, όπου ο Χασάν σκότωσε 13 ανθρώπους και τραυμάτισε άλλους 32. Ο ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι το κοινό θα έχει τη δυνατότητα να την παρακολουθήσει, υποστηρίζοντας ότι οι πολίτες πρέπει να αντιληφθούν πως υπάρχουν «σοβαρές συνέπειες» για τέτοιου είδους πράξεις. Το Πεντάγωνο επιβεβαίωσε στη συνέχεια ότι ο σχεδιασμός προβλέπει ζωντανή διαδικτυακή μετάδοση.
Εφόσον πραγματοποιηθεί όπως έχει ανακοινωθεί, θα πρόκειται για την πρώτη στρατιωτική εκτέλεση στις ΗΠΑ από το 1961, την πρώτη εκτέλεση στρατιωτικού με εκτελεστικό απόσπασμα από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και την πρώτη δημόσια εκτέλεση στη χώρα εδώ και περίπου 90 χρόνια.
Αντιδράσεις ακόμη και από Ρεπουμπλικανούς
Η επιλογή να μεταδοθεί η εκτέλεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις που ξεπερνούν τις κομματικές γραμμές, ακόμη και μεταξύ πολιτικών που δηλώνουν ότι συμφωνούν με τη θανατική ποινή για τον Χασάν.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής, Τομ Τίλις, τόνισε ότι ο καταδικασμένος πρέπει να αντιμετωπίσει τη θανατική ποινή, ωστόσο, χαρακτήρισε τη δημόσια μετάδοση «πέρα από αηδιαστική», επισημαίνοντας ότι οι δημόσιες εκτελέσεις παραπέμπουν σε χώρες όπως το Ιράν και το Αφγανιστάν και «δεν πρέπει να συμβαίνουν στην Αμερική».
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής, Όστιν Σκοτ, μέλος της Επιτροπής Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής, δήλωσε ότι υποστηρίζει την επιβολή της θανατικής ποινής, αλλά όχι τη μετατροπή της σε ζωντανό θέαμα, σημειώνοντας ότι η μετάδοση εκτελέσεων είναι πρακτική που χρησιμοποιούν τζιχαντιστικές οργανώσεις.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής, Τζον Κέρτις, προειδοποίησε επίσης ότι «η μετάδοση ενός θανάτου μας υποβαθμίζει», υποστηρίζοντας ότι μια κοινωνία διαβρώνεται όταν οι εκτελέσεις αρχίζουν να αντιμετωπίζονται ως μορφή θεάματος.
Ακόμη και ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, κράτησε αποστάσεις από την ιδέα του live streaming. Δήλωσε ότι δεν πρόκειται να το παρακολουθήσει εφόσον πραγματοποιηθεί και εξέφρασε αμφιβολίες για το αν τελικά η μετάδοση θα γίνει όπως έχει ανακοινωθεί.
«Snuff film» και «μεσαιωνικό» από τους Δημοκρατικούς
Ακόμη εντονότερες ήταν οι αντιδράσεις από Δημοκρατικούς στο Κογκρέσο. Ο γερουσιαστής Ρούμπεν Γκαγιέγκο, βετεράνος των Πεζοναυτών, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση μπορεί να αποδώσει δικαιοσύνη στα θύματα «χωρίς να δημιουργήσει ένα snuff film», ενώ η γερουσιαστής Πάτι Μάρεϊ ζήτησε να εγκαταλειφθεί το σχέδιο, κάνοντας λόγο για «γκροτέσκο δημόσιο θέαμα».
Ο Δημοκρατικός Άνταμ Σμιθ, ο κορυφαίος Δημοκρατικός στην Επιτροπή Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής, χαρακτήρισε το σχέδιο «ανησυχητικό» και υποστήριξε ότι μετατρέπει το αμερικανικό σύστημα Δικαιοσύνης σε θέαμα.
«Είμαστε δημοκρατική χώρα και πρέπει να αντιμετωπίζουμε σοβαρά το κράτος δικαίου, όχι να το μετατρέπουμε σε σόου», ανέφερε.
Ο γερουσιαστής Κρις Μέρφι χρησιμοποίησε ακόμη σκληρότερη γλώσσα, χαρακτηρίζοντας μια δημόσια εκτέλεση «μεσαιωνική» και διερωτώμενος αν οι ΗΠΑ μιμούνται τις εικόνες εκτελέσεων που έχουν δημοσιοποιήσει τρομοκρατικές οργανώσεις.
Η Χίλαρι Κλίντον χαρακτήρισε επίσης την ιδέα «βάρβαρη» και «ανάξια της αξιοπρέπειας της χώρας», καλώντας σε αντίδραση απέναντι στον σχεδιασμό του Πενταγώνου.
«Κουλτούρα θανάτου» λένε οι Καθολικοί επίσκοποι
Η αντίδραση δεν περιορίζεται στην πολιτική σκηνή. Ο αρχιεπίσκοπος της Οκλαχόμα Σίτι, Πολ Κόουκλι, πρόεδρος της Διάσκεψης Καθολικών Επισκόπων των ΗΠΑ, χαρακτήρισε τη σχεδιαζόμενη δημόσια εκτέλεση «βάρβαρη προώθηση μιας κουλτούρας θανάτου» και ζήτησε να επανεξεταστεί η απόφαση.
Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι τα εγκλήματα του Χασάν δεν μπορούν να δικαιολογηθούν, υποστήριξε όμως ότι η δημόσια θανάτωσή του θα επιβαρύνει περαιτέρω «τον ηθικό ιστό» της αμερικανικής κοινωνίας.
Επιφυλάξεις ακόμη και από επιζώντα της επίθεσης
Ιδιαίτερο βάρος έχει και η τοποθέτηση του Αλόνζο Λάνσφορντ, πρώην λοχία του αμερικανικού στρατού και επιζώντα της επίθεσης του 2009, ο οποίος είχε δεχθεί επτά πυροβολισμούς από τον Χασάν.
Ο Λάνσφορντ είπε στο BBC ότι θεωρεί το εκτελεστικό απόσπασμα αρμόζουσα μέθοδο για τον δράστη και σκοπεύει να βρίσκεται εκεί όταν εκτελεστεί. Έθεσε, ωστόσο, σαφή διαχωριστική γραμμή ως προς τη μετάδοση της διαδικασίας στο ευρύ κοινό.
Όπως είπε, η εκτέλεση «δεν είναι κάτι που πρέπει να βλέπει κανείς για λόγους ψυχαγωγίας», προσθέτοντας ότι ο ίδιος δεν συμφωνεί με την πλήρη και χωρίς περιορισμούς μετάδοσή της.
Υπάρχουν και υποστηρικτές του σχεδίου
Δεν είναι πάντως όλες οι αντιδράσεις αρνητικές. Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής, Άντι Όγκλες, τάχθηκε ανοιχτά υπέρ του σχεδίου, γράφοντας ότι η δημόσια εκτέλεση είναι αυτό που «αξίζει» στον Χασάν και προσθέτοντας: «Θα παρακολουθούμε».
Η κυβέρνηση Τραμπ παρουσιάζει την εκτέλεση ως επίδειξη αυστηρής εφαρμογής της ποινής που επιβλήθηκε στον Χασάν το 2013. Ο ίδιος ο Τραμπ, όταν ρωτήθηκε εάν εγκρίνει τη ζωντανή μετάδοση, απάντησε ότι την εγκρίνει.
Το επίμαχο σημείο της δημόσιας συζήτησης στις ΗΠΑ δεν είναι πλέον μόνο η θανατική ποινή του Χασάν, αλλά η απόφαση να μετατραπεί η εκτέλεσή του σε γεγονός διαθέσιμο για μαζική παρακολούθηση. Οι επικριτές της επιλογής προειδοποιούν ότι η εικόνα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως προπαγανδιστικό υλικό από εξτρεμιστικές οργανώσεις και ότι εξαλείφει τη γραμμή ανάμεσα στην εκτέλεση μιας δικαστικής απόφασης και στη δημόσια επίδειξη κρατικής βίας.
Η εκτέλεση παραμένει προγραμματισμένη για τις 3 Δεκεμβρίου, αν και ενδεχόμενες νομικές κινήσεις του Χασάν θα μπορούσαν να επηρεάσουν το χρονοδιάγραμμα.
