Οι δύο χώρες προετοιμάζονται για νέο κύμα ακραίων θερμοκρασιών, με τις αρχές να προειδοποιούν ότι οι αναζωπυρώσεις παραμένουν ο μεγαλύτερος κίνδυνος
ΗΓαλλία και η Ισπανία εξακολουθούν να δίνουν μια τιτάνια μάχη απέναντι στις μεγαλύτερες και πιο καταστροφικές πυρκαγιές που έχουν καταγραφεί εδώ και δεκαετίες, την ώρα που οι μετεωρολογικές υπηρεσίες των δύο χωρών προειδοποιούν ότι ένας νέος καύσωνας, με θερμοκρασίες που θα ξεπεράσουν τους 40 βαθμούς Κελσίου, απειλεί να μετατρέψει εκ νέου τα μέτωπα σε ανεξέλεγκτες πυρκαγιές.
Παρά τη σχετική πρόοδο που σημειώθηκε τις τελευταίες ώρες σε ορισμένες περιοχές, οι αρχές ξεκαθαρίζουν ότι η κρίση βρίσκεται ακόμη μακριά από το τέλος της.
Στη Γαλλία, ορισμένοι αξιωματούχοι κάνουν πλέον λόγο για πυρκαγιές που ενδέχεται να παραμείνουν ενεργές επί εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, καθώς το έδαφος είναι εξαιρετικά ξηρό, ενώ υπόγειες εστίες συνεχίζουν να σιγοκαίνε ακόμη και μετά την οριοθέτηση των μετώπων.
Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, περισσότεροι από 330.000 άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους στις δύο χώρες, ενώ χιλιάδες πυροσβέστες, στρατιώτες, εθελοντές και εναέρια μέσα συνεχίζουν να επιχειρούν αδιάκοπα.
Μακρόν: «Η δυσκολότερη κρίση από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο»
Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, επισκέφθηκε το επιχειρησιακό κέντρο της Γιρόνδης, όπου ενημερώθηκε για την πορεία της μεγαλύτερης πυρκαγιάς που απειλεί τη νοτιοδυτική χώρα.
Ο Γάλλος πρόεδρος χαρακτήρισε την κατάσταση «εντελώς πρωτοφανή», δηλώνοντας ότι η χώρα αντιμετωπίζει τη σοβαρότερη κρίση δασικών πυρκαγιών από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
«Βρισκόμαστε απέναντι σε μια εντελώς πρωτοφανή πυρκαγιά. Θα χρειαστεί χρόνος, όμως θα κερδίσουμε αυτή τη μάχη μαζί», δήλωσε, ευχαριστώντας τους χιλιάδες πυροσβέστες που επιχειρούν αδιάκοπα επί ημέρες.
Ο Μακρόν αναγνώρισε ότι οι πυροσβέστες κατάφεραν να ανακόψουν προσωρινά την επέκταση του μεγαλύτερου μετώπου προς το Μπορντό, ωστόσο προειδοποίησε ότι η μάχη απέχει πολύ από το τέλος.
«Οι επόμενες εβδομάδες θα είναι δύσκολες. Η θερμοκρασία θα αυξηθεί ξανά και οι άνεμοι παραμένουν ισχυροί. Πρέπει να παραμείνουμε ταπεινοί απέναντι σε αυτή την κατάσταση», τόνισε.
«Η φωτιά έχει αποκτήσει δική της ζωή»
Την ίδια εικόνα περιέγραψε και ο υπουργός Εσωτερικών της Γαλλίας, Λοράν Νουνιέζ.
Όπως δήλωσε, το μεγαλύτερο μέτωπο της Γιρόνδης παρουσιάζει τόσο ακραία συμπεριφορά ώστε «η φωτιά έχει πλέον δική της ζωή», αλλάζοντας συνεχώς κατεύθυνση και δημιουργώντας νέα μέτωπα ακόμη και αρκετά χιλιόμετρα μπροστά από την κύρια εστία.
Οι πυροσβεστικές δυνάμεις περιγράφουν ένα φαινόμενο εξαιρετικά σπάνιο, καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες και οι ισχυροί άνεμοι δημιουργούν πυρονεφώσεις, ηλεκτρικές εκκενώσεις και νέες εστίες που δυσκολεύουν κάθε προσπάθεια περιορισμού.
Δήμαρχος Σεστά: «Ίσως πρόκειται για τη φωτιά του αιώνα»
Ακόμη πιο δραματική ήταν η περιγραφή του δημάρχου της Σεστά, Ζερόμ Στεφ, μιας από τις περιοχές που επλήγησαν περισσότερο.
«Αυτή μπορεί να είναι η φωτιά του αιώνα», δήλωσε στο BBC.
Όπως ανέφερε, μέσα σε μία μόνο νύχτα απομακρύνθηκαν περίπου 17.000 κάτοικοι, ενώ μέχρι στιγμής έχουν καεί περίπου 42.000 εκτάρια, έχουν καταστραφεί περισσότερες από 240 κατοικίες και τεράστιες δασικές εκτάσεις έχουν μετατραπεί σε στάχτη.
«Η κατάσταση είναι πραγματικά καταστροφική. Κερδίσαμε μόνο μία μικρή μάχη. Όλοι φοβόμαστε ότι μια αλλαγή του ανέμου ή μερικές καύτρες αρκούν για να ξεκινήσει η καταστροφή από την αρχή», είπε χαρακτηριστικά.
116.000 εκτάρια καμένα και εκατοντάδες συλλήψεις
Η γαλλική κυβέρνηση κάνει λόγο για μια πρωτοφανή αντιπυρική περίοδο.
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ανακοίνωσε ότι από τις αρχές του έτους έχουν ήδη καταγραφεί 13.566 πυρκαγιές, ενώ περισσότερα από 116.000 εκτάρια έχουν καεί, αριθμός πολλαπλάσιος από τον αντίστοιχο της προηγούμενης χρονιάς.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι, σύμφωνα με τις αρχές, εννέα στις δέκα πυρκαγιές οφείλονται σε ανθρώπινη δραστηριότητα, κυρίως από αμέλεια, όπως αναμμένα τσιγάρα, μπάρμπεκιου ή εργασίες χωρίς μέτρα προστασίας.
Παράλληλα, οι αρχές ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται μόνο για ατυχήματα. Από τις 6 Ιουλίου έχουν πραγματοποιηθεί 162 συλλήψεις, καθώς εξετάζονται και περιπτώσεις εμπρησμών από πρόθεση.
Το Μπορντό προετοιμάζεται για το χειρότερο σενάριο
Η αγωνία είναι ιδιαίτερα έντονη στο Μπορντό, καθώς το μεγαλύτερο μέτωπο έφθασε σε απόσταση περίπου 15 χιλιομέτρων από τα προάστια της πόλης.
Ο δήμαρχος Τομά Καζενάβ δήλωσε ότι οι δημοτικές αρχές προετοιμάζονται «για κάθε ενδεχόμενο», οργανώνοντας χώρους φιλοξενίας σε περίπτωση που απαιτηθούν νέες μαζικές εκκενώσεις.
Μέχρι στιγμής περισσότεροι από 220.000 άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει τις εστίες τους στη Γαλλία, ενώ οι αρχές απαγόρευσαν τη λειτουργία παιδικών κατασκηνώσεων και κάλεσαν τους τουρίστες να αποφύγουν ταξίδια προς τις πληγείσες περιοχές ενόψει της κορύφωσης της τουριστικής περιόδου.
Η Ισπανία ζει τη μεγαλύτερη πυρκαγιά της ιστορίας της
Την ίδια ώρα, η Ισπανία παραμένει σε κατάσταση εθνικής έκτακτης ανάγκης για πέμπτη συνεχόμενη ημέρα.
Η πυρκαγιά που κατακαίει την περιοχή της Άβιλα, δυτικά της Μαδρίτης, έχει πλέον χαρακτηριστεί ως η μεγαλύτερη που έχει καταγραφεί ποτέ στη χώρα.
Το μέτωπο έχει καταστρέψει περίπου 500 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή έκταση πέντε φορές μεγαλύτερη από την πόλη της Βαρκελώνης, ενώ δορυφορικές εικόνες δείχνουν ότι αρκετές μικρότερες πυρκαγιές ενώθηκαν σε ένα τεράστιο ενιαίο μέτωπο που εξακολουθεί να επεκτείνεται.
Συνολικά έχουν καεί περισσότερα από 153.000 εκτάρια από τις αρχές του έτους, περίπου έξι φορές περισσότερα σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, ενώ πάνω από 100.000 άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει τις κατοικίες τους.
Ο Πέδρο Σάντσεθ: «Δεν πρόκειται για μεμονωμένες καταστροφές – Είναι η κλιματική κρίση»
Η κυβέρνηση της Ισπανίας προειδοποιεί ότι η χώρα εισέρχεται σε μία από τις δυσκολότερες περιόδους των τελευταίων ετών, καθώς οι πυρκαγιές συνεχίζουν να μαίνονται σε πολλές περιφέρειες, ενώ η μετεωρολογική πρόβλεψη για νέο κύμα ακραίας ζέστης αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο νέων αναζωπυρώσεων.
Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ χαρακτήρισε τις φετινές πυρκαγιές αποτέλεσμα της επιταχυνόμενης κλιματικής κρίσης και όχι μια σειρά μεμονωμένων περιστατικών.
«Αυτό που βιώνουμε δεν είναι μια αλληλουχία μεμονωμένων συμβάντων. Είναι η συνέπεια μιας κλιματικής έκτακτης ανάγκης που κάνει τις πυρκαγιές πιο βίαιες και τους καύσωνες συχνότερους», δήλωσε ο Ισπανός πρωθυπουργός, καλώντας όλες τις δημόσιες αρχές να συνεργαστούν για την προστασία των πολιτών.
Η δήλωσή του ήρθε καθώς οι υπηρεσίες Πολιτικής Προστασίας εξακολουθούν να συντονίζουν μία από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις εκκένωσης στην ιστορία της χώρας.
Η νέα θερμή εισβολή προκαλεί συναγερμό
Παρά το γεγονός ότι σε ορισμένα μέτωπα παρατηρείται σχετική βελτίωση, οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι η κατάσταση μπορεί να επιδεινωθεί ξανά μέσα σε λίγες ώρες.
Η κρατική μετεωρολογική υπηρεσία της Ισπανίας (AEMET) προβλέπει ότι από την Τρίτη ξεκινά το τέταρτο κύμα καύσωνα του φετινού καλοκαιριού, με θερμοκρασίες που σε αρκετές περιοχές θα υπερβούν τους 40 βαθμούς Κελσίου και θα διατηρηθούν τουλάχιστον έως το τέλος της εβδομάδας. Οι αρχές κάνουν λόγο για «ακραίο» κίνδυνο εκδήλωσης νέων πυρκαγιών.
Ανάλογες είναι οι προειδοποιήσεις και στη Γαλλία.
Η Météo-France έχει θέσει σε επιφυλακή περιοχές της νοτιοδυτικής χώρας, κυρίως τη Ζιρόντ και τις Λαντ, όπου οι υψηλές θερμοκρασίες και οι άνεμοι αναμένεται να δυσχεράνουν σημαντικά τις επιχειρήσεις κατάσβεσης. Οι πυροσβεστικές δυνάμεις εκφράζουν φόβους ότι ακόμη και μικρές υπόγειες εστίες μπορεί να εξελιχθούν ξανά σε μεγάλα ανεξέλεγκτα μέτωπα.
Οι φόβοι ότι η μάχη θα κρατήσει μήνες
Ένα από τα στοιχεία που προκαλούν τη μεγαλύτερη ανησυχία στους ειδικούς είναι η εκτίμηση ότι η φετινή αντιπυρική περίοδος απέχει πολύ από την ολοκλήρωσή της.
Οι διαδοχικοί καύσωνες, η παρατεταμένη ξηρασία και η εξαιρετικά χαμηλή υγρασία έχουν μετατρέψει μεγάλα τμήματα των γαλλικών και ισπανικών δασών σε εκτεταμένες ζώνες εύφλεκτης καύσιμης ύλης.
Γάλλοι αξιωματούχοι διαχείρισης κρίσεων προειδοποιούν ότι, ακόμη και όταν ένα μέτωπο θεωρείται οριοθετημένο, υπόγειες εστίες μπορούν να παραμείνουν ενεργές για μεγάλο χρονικό διάστημα και να προκαλέσουν νέες αναζωπυρώσεις. Για τον λόγο αυτό, δεν αποκλείεται ορισμένες πυρκαγιές να συνεχίσουν να απασχολούν τις αρχές για εβδομάδες ή ακόμη και μήνες, ιδιαίτερα εάν επαληθευτούν οι προβλέψεις για νέο κύκλο ακραίων θερμοκρασιών.
Η εκτίμηση αυτή εξηγεί γιατί οι γαλλικές αρχές αποφεύγουν να μιλήσουν για οριστικό έλεγχο των μεγάλων μετώπων, ακόμη και όταν η εικόνα εμφανίζεται βελτιωμένη.
Η Ευρώπη κινητοποιεί τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας
Το μέγεθος της καταστροφής έχει οδηγήσει σε πρωτοφανή κινητοποίηση ευρωπαϊκών δυνάμεων.
Περισσότερες από δώδεκα χώρες έχουν αποστείλει πυροσβεστικά αεροσκάφη, ελικόπτερα, οχήματα και προσωπικό τόσο στη Γαλλία όσο και στην Ισπανία, μέσω του ευρωπαϊκού μηχανισμού πολιτικής προστασίας.
Χιλιάδες πυροσβέστες επιχειρούν σε βάρδιες όλο το εικοσιτετράωρο, ενώ βαρέα μηχανήματα ανοίγουν συνεχώς νέες αντιπυρικές ζώνες προκειμένου να περιορίσουν την εξάπλωση των φλογών.
Παράλληλα, οι τοπικές αρχές οργανώνουν τη φιλοξενία δεκάδων χιλιάδων εκτοπισμένων, καθώς η επιστροφή στις εστίες τους θεωρείται ακόμη επισφαλής.
Πολιτική αντιπαράθεση στην Ισπανία
Η διαχείριση των πυρκαγιών έχει ήδη μετατραπεί σε αντικείμενο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης.
Η κυβέρνηση Σάντσεθ υποστηρίζει ότι η κλιματική αλλαγή επιβάλλει μια συνολική αναθεώρηση της πολιτικής πρόληψης και προστασίας των δασών, ενώ η αντιπολίτευση επικεντρώνει την κριτική της στην εγκατάλειψη της υπαίθρου, στη συσσώρευση καύσιμης ύλης και στις ελλείψεις του μηχανισμού πρόληψης.
Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης βρέθηκε και η περιφερειάρχης της Μαδρίτης, Ισαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο, η οποία δέχθηκε επικρίσεις για τις προτεραιότητες της περιφερειακής κυβέρνησης ως προς τη χρηματοδότηση της πυροπροστασίας. Από την πλευρά της απέρριψε τις κατηγορίες, κάνοντας λόγο για προσπάθεια πολιτικής εκμετάλλευσης της κρίσης.
Από την άλλη πλευρά, ο αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχόο, επέλεξε πιο συναινετικούς τόνους, δηλώνοντας ότι «όλοι κάνουν ό,τι μπορούν, από την κεντρική κυβέρνηση μέχρι τον μικρότερο δήμο» και ότι αυτή την ώρα προτεραιότητα αποτελεί η προστασία ανθρώπινων ζωών.
Η κλιματική αλλαγή στο επίκεντρο της επιστημονικής συζήτησης
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι οι φετινές πυρκαγιές αποτελούν ακόμη μία ένδειξη των επιπτώσεων που έχει η άνοδος της θερμοκρασίας στην Ευρώπη.
Σύμφωνα με την Υπηρεσία Κλιματικής Αλλαγής Copernicus, η ευρωπαϊκή ήπειρος θερμαίνεται με ρυθμό σχεδόν διπλάσιο από τον παγκόσμιο μέσο όρο, γεγονός που οδηγεί σε συχνότερους και εντονότερους καύσωνες, μεγαλύτερες περιόδους ξηρασίας και σημαντική αύξηση του κινδύνου μεγάλων δασικών πυρκαγιών.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι το φαινόμενο δεν αφορά πλέον εξαιρετικές συγκυρίες, αλλά τείνει να μετατραπεί σε μια νέα πραγματικότητα για τις μεσογειακές χώρες.
Οι επόμενες ημέρες θα κρίνουν την εξέλιξη της κρίσης
Παρά τις σημαντικές επιτυχίες των πυροσβεστικών δυνάμεων τις τελευταίες ώρες, τόσο η Γαλλία όσο και η Ισπανία αποφεύγουν οποιαδήποτε πρόωρη αισιοδοξία.
Η άνοδος της θερμοκρασίας, οι ισχυροί άνεμοι και η εξαιρετικά χαμηλή υγρασία ενδέχεται να προκαλέσουν νέες μεγάλες αναζωπυρώσεις, ανατρέποντας μέσα σε λίγες ώρες την πρόοδο που επιτεύχθηκε έπειτα από ημέρες εξαντλητικών επιχειρήσεων.
Γι’ αυτό και οι κυβερνήσεις των δύο χωρών προετοιμάζονται ήδη για ένα παρατεταμένο καλοκαίρι υψηλού κινδύνου, με ενισχυμένες περιπολίες, συνεχή επιτήρηση από αέρος και διατήρηση των δυνάμεων σε κατάσταση μέγιστης επιχειρησιακής ετοιμότητας.
Το μήνυμα των αρχών είναι σαφές: ακόμη και αν αρκετά από τα μεγάλα μέτωπα τεθούν υπό έλεγχο τις επόμενες ημέρες, η πραγματική δοκιμασία ίσως βρίσκεται μπροστά, καθώς η νέα θερμή εισβολή μπορεί να αναζωπυρώσει τις φλόγες και να παρατείνει μία από τις σοβαρότερες περιβαλλοντικές κρίσεις που έχει γνωρίσει η νοτιοδυτική Ευρώπη τις τελευταίες δεκαετίες.
