Οκτώ στρατηγικές προτεραιότητες για τη διατήρηση και ενίσχυση της παγκόσμιας ηγετικής θέσης της Ευρώπης στον τουρισμό παρουσιάζει το Παγκόσμιο Συμβούλιο Ταξιδιών και Τουρισμού (WTTC), με νέα έκθεση που δημοσιοποιήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2026, κατά τη διάρκεια της 26ης Παγκόσμιας Συνόδου Κορυφής του οργανισμού στη Βαλέτα της Μάλτας.
Η έκθεση, με τίτλο «Travel & Tourism in Europe: A Deep Dive Into Growth, Outlook and Policy», εξετάζει την οικονομική συμβολή του τουρισμού στην Ευρώπη, την απασχόληση, τις ταξιδιωτικές δαπάνες, τις αγορές προέλευσης επισκεπτών, τις επενδύσεις και τις προοπτικές του κλάδου έως το 2036.
Παράλληλα, προσδιορίζει οκτώ προτεραιότητες πολιτικής, εξετάζοντας τις υφιστάμενες παρεμβάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στην ευρύτερη ευρωπαϊκή περιοχή και διατυπώνοντας συγκεκριμένες προτάσεις για την περαιτέρω ανάπτυξη του κλάδου.
Οι προτεραιότητες αυτές ευθυγραμμίζονται με τη στρατηγική που έχει εγκριθεί σε παγκόσμιο επίπεδο από το Εκτελεστικό Συμβούλιο του WTTC και αντανακλούν τους βασικούς στόχους ανάπτυξης, επενδύσεων και ανταγωνιστικότητας που έχουν προσδιοριστεί από τον διεθνή ιδιωτικό τομέα των ταξιδιών και του τουρισμού.
Η δημοσιοποίηση της έκθεσης συμπίπτει με την περίοδο κατά την οποία ευρωπαϊκές χώρες διαμορφώνουν νέες εθνικές στρατηγικές για τον τουρισμό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει την πρώτη ειδική στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον κλάδο και βρίσκονται σε εξέλιξη οι διαπραγματεύσεις για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της περιόδου 2028-2034.
Σχεδόν 3 τρισ. δολάρια η οικονομική συμβολή του τουρισμού στην Ευρώπη
Σύμφωνα με τα στοιχεία του WTTC, ο τομέας ταξιδιών και τουρισμού συνεισέφερε σχεδόν 3 τρισ. δολάρια στο ευρωπαϊκό ΑΕΠ το 2025, αντιπροσωπεύοντας το 9,4% της συνολικής οικονομίας της περιοχής.
Παράλληλα, υποστήριξε 40,7 εκατομμύρια θέσεις εργασίας, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου σε μία στις δέκα θέσεις εργασίας στην Ευρώπη.
Οι χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το ένα τέταρτο της συνολικής οικονομικής συμβολής του τουρισμού στην ευρωπαϊκή ήπειρο, με 834 δισ. δολάρια. Σε αυτή την ομάδα πρωταγωνιστεί το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία ταξιδιών και τουρισμού στην Ευρώπη.
Για το 2026 προβλέπεται ανάπτυξη του τουριστικού τομέα κατά 3,1%, σημαντικά υψηλότερη από την προβλεπόμενη αύξηση 1,1% για το σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Gloria Guevara: Οι κυβερνητικές αποφάσεις θα καθορίσουν πόση από την ανάπτυξη θα κατευθυνθεί στην Ευρώπη
Η πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος του WTTC, Gloria Guevara, υπογράμμισε τη σημασία των αποφάσεων που λαμβάνονται αυτή την περίοδο σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
«Η Ευρώπη υποδέχεται ήδη σχεδόν τους μισούς διεθνείς ταξιδιώτες παγκοσμίως. Καθώς τα ταξίδια συνεχίζουν να αυξάνονται διεθνώς, η Ευρώπη βρίσκεται σε καλή θέση για να ενισχύσει περαιτέρω την ηγετική της παρουσία και οι επιλογές που κάνουν τώρα οι κυβερνήσεις θα καθορίσουν πόσο μεγάλο μέρος αυτής της ανάπτυξης θα κατευθυνθεί εδώ», δήλωσε.
Όπως ανέφερε, η έρευνα του WTTC αναδεικνύει τους τομείς στους οποίους οι δημόσιες πολιτικές μπορούν να έχουν τον μεγαλύτερο αντίκτυπο, μεταξύ των οποίων η ταχύτερη έκδοση ψηφιακών θεωρήσεων εισόδου, η προσέλκυση περισσότερων επισκεπτών από αγορές εκτός Ευρώπης, η ενίσχυση των επενδύσεων και η ανάπτυξη εργατικού δυναμικού με τις κατάλληλες δεξιότητες.
«Από τις νέες εθνικές στρατηγικές τουρισμού έως την πρώτη τουριστική στρατηγική της ΕΕ και τον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής σε ολόκληρη την Ευρώπη έχουν μια σπάνια ευκαιρία να αντιμετωπίσουν τα ταξίδια και τον τουρισμό ως τον στρατηγικό τομέα που πραγματικά είναι. Είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε με κυβερνήσεις και θεσμικά όργανα σε ολόκληρη την περιοχή, ώστε αυτή η φιλοδοξία να μετατραπεί σε αποτελέσματα για τις τοπικές κοινωνίες της Ευρώπης», πρόσθεσε.
Οι οκτώ στρατηγικές προτεραιότητες του WTTC για την Ευρώπη
1. Ασφαλέστερα και ευκολότερα ταξίδια – Επιτάχυνση της ψηφιακής βίζας Σένγκεν
Η πρώτη προτεραιότητα αφορά την ενίσχυση της ασφάλειας και τη διευκόλυνση των διεθνών μετακινήσεων.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα κράτη της ζώνης Σένγκεν εξέδωσαν 5,3 εκατομμύρια θεωρήσεις πολλαπλής εισόδου το 2025, αριθμός μειωμένος κατά 40% σε σύγκριση με το 2019.
Παράλληλα, το ποσοστό αυτών των θεωρήσεων στο σύνολο των εκδοθεισών θεωρήσεων περιορίστηκε από 59% το 2019 σε 51,7% το 2025.
Ο WTTC προτείνει την επιτάχυνση της εφαρμογής της ψηφιακής βίζας Σένγκεν και την αποκατάσταση της ευρύτερης χρήσης θεωρήσεων πολλαπλής εισόδου.
Επιπλέον, εισηγείται τη δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού προγράμματος αξιόπιστων ταξιδιωτών, με αμοιβαία αναγνώριση αντίστοιχων προγραμμάτων άλλων χωρών, όπως το αμερικανικό Global Entry.
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται και η διαμόρφωση εφαρμόσιμου πλαισίου για τη χρήση βιομετρικών δεδομένων στα αεροδρόμια της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
2. Διαφοροποίηση των αγορών προέλευσης – Υστέρηση στις αφίξεις από την Ασία
Η δεύτερη προτεραιότητα αφορά τη διεύρυνση των αγορών από τις οποίες προέρχονται οι διεθνείς επισκέπτες της Ευρώπης.
Το 2025, σχεδόν τα τρία τέταρτα των διεθνών αφίξεων στην Ευρώπη, ποσοστό 74,3%, προέρχονταν από την ίδια την ευρωπαϊκή περιοχή.
Ωστόσο, όταν εξαιρεθούν οι ταξιδιωτικές μετακινήσεις εντός Ευρώπης, το ταξιδιωτικό ισοζύγιο της περιοχής μεταβάλλεται από πλεόνασμα 33,9 δισ. δολαρίων σε έλλειμμα περίπου 45 δισ. δολαρίων.
Αυτό σημαίνει, σύμφωνα με το WTTC, ότι οι Ευρωπαίοι δαπανούν περισσότερα χρήματα για ταξίδια εκτός Ευρώπης από όσα ξοδεύουν στην ευρωπαϊκή περιοχή οι επισκέπτες που προέρχονται από τρίτες, μη ευρωπαϊκές αγορές.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην Ασία και τον Ειρηνικό, από όπου οι αφίξεις παραμένουν 4,8% χαμηλότερες σε σχέση με το 2019.
Η κινεζική αγορά εξακολουθεί να βρίσκεται 43,2% κάτω από τα προ πανδημίας επίπεδα, ενώ οι αφίξεις από την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα υπολείπονται περίπου κατά 30%. Για την αντιμετώπιση αυτών των αποκλίσεων, ο WTTC προτείνει συνεργασίες δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για την τουριστική προβολή σε υπερατλαντικές και άλλες μακρινές αγορές, τη θέσπιση στόχων ως προς τη σύνθεση των αγορών προέλευσης παράλληλα με τους στόχους συνολικών αφίξεων, τη διασφάλιση σταθερών προϋπολογισμών προβολής και τον συνδυασμό των διαφημιστικών εκστρατειών με ευκολότερη πρόσβαση σε θεωρήσεις εισόδου.
3. Ενίσχυση των τουριστικών επενδύσεων – Στα 259 δισ. δολάρια το 2025
Η τρίτη προτεραιότητα επικεντρώνεται στην αύξηση των επενδύσεων στον ευρωπαϊκό τουριστικό τομέα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, οι επενδύσεις σε ταξίδια και τουρισμό στην Ευρώπη ανήλθαν σε 259 δισ. δολάρια το 2025, καταγράφοντας ετήσια αύξηση 7,1%.
Παρά την άνοδο αυτή, οι επενδύσεις παρέμειναν 3,6% χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2019.
Η Ευρώπη υπολείπεται επίσης άλλων μεγάλων γεωγραφικών περιοχών, καθώς οι αντίστοιχες επενδύσεις στην Ασία και τον Ειρηνικό ανήλθαν σε 395 δισ. δολάρια και στη Βόρεια Αμερική σε 273 δισ. δολάρια.
Ο WTTC ζητά την αναγνώριση των ταξιδιών και του τουρισμού ως στρατηγικού οικονομικού οικοσυστήματος στο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034.
Παράλληλα, προτείνει την παροχή άμεσης πρόσβασης του τουριστικού τομέα στα ευρωπαϊκά επενδυτικά εργαλεία, τη διασφάλιση νομικής βεβαιότητας και κανονιστικής σταθερότητας και τη βελτίωση της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση.
4. Βιώσιμος τουρισμός – Κλιματική προσαρμογή και διαχείριση υδάτινων πόρων
Η τέταρτη προτεραιότητα αφορά την προώθηση του βιώσιμου τουρισμού και τη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων της δραστηριότητας του κλάδου.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα ταξίδια και ο τουρισμός αντιπροσώπευαν το 6,3% των συνολικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην Ευρώπη το 2024.
Την περίοδο 2019-2024, η ένταση των εκπομπών του κλάδου μειώθηκε κατά 14,8%. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στις μεσογειακές χώρες, οι οποίες συγκεντρώνουν το 52,2% των συνολικών δαπανών διεθνών επισκεπτών στην Ευρώπη και είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες στις υψηλές θερμοκρασίες και στην πίεση που ασκείται στους υδάτινους πόρους.
Ο WTTC προτείνει επενδύσεις στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, στη διαχείριση του νερού και των αποβλήτων και στην προστασία της φύσης.
Παράλληλα, ζητά την ταχύτερη υιοθέτηση βιώσιμων καυσίμων στις αεροπορικές και θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και τη βελτίωση της φυσικής και ψηφιακής προσβασιμότητας των τουριστικών προορισμών.
5. Διαχείριση προορισμών – Πρόβλεψη για 1,14 δισ. διεθνείς αφίξεις έως το 2036
Η πέμπτη στρατηγική προτεραιότητα αφορά τη διαχείριση των τουριστικών προορισμών και την ισορροπία μεταξύ τουριστικής ανάπτυξης και αναγκών των τοπικών κοινωνιών. Ο WTTC προβλέπει ότι οι διεθνείς αφίξεις στην Ευρώπη θα αυξηθούν από 757,3 εκατομμύρια το 2025 σε 1,14 δισεκατομμύρια έως το 2036.
Για τη διαχείριση αυτής της ανάπτυξης, εισηγείται την υιοθέτηση ολοκληρωμένου σχεδιασμού που θα λαμβάνει υπόψη τη στέγαση, τις μεταφορές και τις τοπικές υπηρεσίες.
Επίσης, προτείνει τη μετατόπιση της έμφασης από τους στόχους που βασίζονται αποκλειστικά στον όγκο των επισκεπτών προς στόχους που αποτυπώνουν την οικονομική και ευρύτερη αξία της τουριστικής δραστηριότητας.
Στις προτάσεις περιλαμβάνεται η αξιοποίηση εργαλείων δεδομένων για την καλύτερη κατανομή των επισκεπτών μεταξύ διαφορετικών περιοχών και εποχών του έτους, καθώς και η εφαρμογή τελών επισκεπτών με διαφάνεια και δεσμευμένη διάθεση των σχετικών εσόδων για τη διαχείριση των προορισμών.
6. Εργατικό δυναμικό – Προβλεπόμενο έλλειμμα 27% στην Ελλάδα έως το 2035
Η έκτη προτεραιότητα αφορά την προσέλκυση εργαζομένων στον τουρισμό και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων τους. Σύμφωνα με το WTTC, ο τομέας ταξιδιών και τουρισμού αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εργοδότες νέων ανθρώπων στην Ευρώπη.
Οι νέοι εργαζόμενοι αντιπροσωπεύουν το 13,1% των άμεσων θέσεων εργασίας στον τουρισμό, έναντι 8,3% στο σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Ωστόσο, η ζήτηση για εργατικό δυναμικό αυξάνεται με ταχύτερο ρυθμό από τη διαθέσιμη προσφορά.
Η έκθεση αναδεικνύει ειδικότερα τη Γερμανία και την Ελλάδα ως χώρες στις οποίες προβλέπονται σημαντικές ελλείψεις εργαζομένων. Στη Γερμανία, το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό του τουριστικού τομέα προβλέπεται να υπολείπεται κατά 26% της ζήτησης έως το 2035, ενώ στην Ελλάδα το αντίστοιχο έλλειμμα εκτιμάται σε 27%.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, ο WTTC προτείνει την ανάπτυξη διαδρομών μαθητείας και επαγγελματικής κατάρτισης, την ευρύτερη αναγνώριση του Hospitality and Tourism Skills Passport, δηλαδή του διαβατηρίου δεξιοτήτων φιλοξενίας και τουρισμού, καθώς και την έγκαιρη ολοκλήρωση του προγράμματος UK-EU Youth Experience Scheme για την κινητικότητα νέων μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Ευρωπαϊκής Ένωσης.
7. Τεχνητή νοημοσύνη – Στήριξη των μικρομεσαίων τουριστικών επιχειρήσεων
Η έβδομη προτεραιότητα αφορά την υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης από τις επιχειρήσεις και τους οργανισμούς που δραστηριοποιούνται στον τουρισμό.
Σύμφωνα με την έκθεση, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού τουρισμού, να βελτιώσει την ανταπόκριση στις μεταβαλλόμενες ανάγκες των ταξιδιωτών και να υποστηρίξει αποτελεσματικότερη διαχείριση της ζήτησης στους προορισμούς.
Ο WTTC δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη να μη μείνουν πίσω οι μικρομεσαίες τουριστικές επιχειρήσεις κατά τη διαδικασία υιοθέτησης των νέων τεχνολογιών.
Για τον σκοπό αυτό προτείνει στοχευμένη δημόσια υποστήριξη μέσω επιχορηγήσεων, εκπαίδευσης σε ψηφιακές δεξιότητες, εξειδικευμένων συμβουλευτικών υπηρεσιών και πρόσβασης σε κοινά ψηφιακά εργαλεία.
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι το κανονιστικό πλαίσιο για την τεχνητή νοημοσύνη πρέπει να παραμένει ανθρωποκεντρικό, διαφανές και αναλογικό, επιτρέποντας την καινοτομία και ταυτόχρονα προστατεύοντας τους ταξιδιώτες και υποστηρίζοντας την ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς.
8. Ενίσχυση της συνδεσιμότητας – Αεροπορικές, σιδηροδρομικές, θαλάσσιες και οδικές μεταφορές
Η όγδοη προτεραιότητα αφορά την ενίσχυση των μεταφορικών συνδέσεων στην Ευρώπη, με έμφαση στις αεροπορικές, σιδηροδρομικές, θαλάσσιες και οδικές μεταφορές.
Ο WTTC επισημαίνει ότι η ευκολότερη μετακίνηση και η διαφοροποίηση των αγορών προέλευσης επισκεπτών εξαρτώνται από ισχυρότερες υποδομές συνδεσιμότητας, συμπεριλαμβανομένων των νησιών, των αγροτικών περιοχών και των περιφερειακών προορισμών.
Σύμφωνα με την έκθεση, η καλύτερη συνδεσιμότητα μπορεί να διευρύνει την πρόσβαση των περιοχών στις τουριστικές δαπάνες, να υποστηρίξει την απασχόληση καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και να συμβάλει στον περιορισμό των πιέσεων κατά τις περιόδους αιχμής.
Ο οργανισμός προτείνει απλούστερα ταξίδια με συνδυασμό διαφορετικών μέσων μεταφοράς, μέσω διαλειτουργικών συστημάτων ταξιδιωτικής πληροφόρησης, προσβάσιμων πλατφορμών κρατήσεων και ενοποιημένων εισιτηρίων μεταξύ διαφορετικών μέσων και διασυνοριακών συνδέσεων.
Παράλληλα, ζητά πρακτικά μέτρα απανθρακοποίησης των μεταφορών, τα οποία θα διευρύνουν τις επιλογές χαμηλότερων εκπομπών χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο τις απαραίτητες αεροπορικές συνδέσεις προορισμών που διαθέτουν περιορισμένες εναλλακτικές δυνατότητες πρόσβασης.
Η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για τον τουρισμό και ο προϋπολογισμός 2028-2034
Η έκθεση του WTTC υπογραμμίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε περίοδο διαμόρφωσης ενός νέου πλαισίου πολιτικής για τον τουρισμό.
Στις εξελίξεις που καταγράφονται περιλαμβάνεται η προετοιμασία της ευρωπαϊκής στρατηγικής για τον βιώσιμο τουρισμό, η οποία θα αποτελέσει την πρώτη ειδική τουριστική στρατηγική της Ένωσης.
Παράλληλα, αναφέρεται το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του Απριλίου 2026, με το οποίο ζητήθηκε να αντιμετωπιστεί ο τουρισμός ως στρατηγικός οικονομικός τομέας με ειδική χρηματοδότηση.
Σημειώνονται επίσης τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης του Μαΐου 2026.
Σύμφωνα με τον WTTC, οι συγκεκριμένες πρωτοβουλίες προσφέρουν τη δυνατότητα να ενταχθεί ο τουρισμός στον πυρήνα της ευρωπαϊκής ατζέντας ανταγωνιστικότητας, με μεγαλύτερο συντονισμό δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, ενισχυμένες επενδύσεις, καλύτερη συνδεσιμότητα και αναλογικό κανονιστικό πλαίσιο.
Σημαντικό στοιχείο αποτελεί και η διαμόρφωση του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 2028-2034, στο οποίο ο οργανισμός ζητά να εξασφαλιστεί ισχυρότερη παρουσία και πρόσβαση του τουριστικού τομέα σε χρηματοδοτικά εργαλεία.
Ευρώπη: Το 49,1% των διεθνών αφίξεων παγκοσμίως
Η Ευρώπη διατήρησε το 2025 την πρώτη θέση παγκοσμίως ως περιοχή υποδοχής διεθνών τουριστών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του WTTC, οι διεθνείς αφίξεις με διανυκτέρευση ανήλθαν σε 757,3 εκατομμύρια, αντιπροσωπεύοντας το 49,1% του παγκόσμιου συνόλου.
Οι δαπάνες των διεθνών επισκεπτών στην Ευρώπη έφτασαν τα 835 δισ. δολάρια, ποσό που αντιστοιχεί στο 41% των συνολικών διεθνών ταξιδιωτικών δαπανών παγκοσμίως.
Η Γερμανία αποτελεί τη μεγαλύτερη οικονομία ταξιδιών και τουρισμού στην Ευρώπη, με συνολική οικονομική συμβολή 566 δισ. δολαρίων.
Ακολουθούν το Ηνωμένο Βασίλειο με 380 δισ. δολάρια, η Γαλλία με 312 δισ. δολάρια και η Ισπανία με 291 δισ. δολάρια.
Η Ισπανία βρίσκεται στην πρώτη θέση της Ευρώπης ως προς τις δαπάνες των διεθνών επισκεπτών, οι οποίες ανήλθαν σε 130 δισ. δολάρια.
Η μέση δαπάνη ανά επισκέπτη εντός του ισπανικού προορισμού διαμορφώθηκε σε 796 δολάρια, ποσό 1,7 φορές υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Οι εκτιμήσεις αυτές συνοδεύονται από την επισήμανση ότι οι προβλέψεις βασίζονται στις οικονομικές και γεωπολιτικές συνθήκες που ίσχυαν κατά τη δημοσίευση της έκθεσης και ενδέχεται να αναθεωρηθούν.
Η έρευνα για τις οικονομικές επιπτώσεις του τουρισμού εκπονείται από τον WTTC σε συνεργασία με την Oxford Economics και τη Chase Travel, η οποία αποτελεί τον κύριο ερευνητικό εταίρο του οργανισμού.
